Tuz Gölü'nde kırmızı alarm! 90 yılda yüzde 85 küçüldü
Ankara sınırındaki Türkiye’nin ikinci büyük gölü Tuz Gölü, kuraklık, iklim değişikliği ve 200.000’e yakın su kuyusu nedeniyle hızla küçülüyor, kırmızı alarm verildi.
TUZ GÖLÜ, KÜÇÜLME TEHLİKESİ İLE KARŞI KARŞIYA
Aksaray, Konya ve Ankara sınırlarında yer alan Tuz Gölü, son 90 yılda yüzde85 oranında küçüldü ve Türkiye’nin ikinci büyük gölü olma özelliğini koruyor. Kuraklık ve iklim değişikliği göldeki su seviyesini düşürerek tuz kütlelerini ortaya çıkardı. Tuz Gölü’nün hızla küçülmesi, bölge için ciddi bir alarm niteliği taşıyor.
BÖLGESEL ETKENLERİN ROLÜ: VAHŞİ SULAMALAR BAŞTA...
Gölün küçülmesinde en büyük etken, bölgedeki 200.000 civarındaki su kuyusunun yoğun kullanımı olarak gösteriliyor. Bunun yanı sıra vahşi tarım sulamaları ve yetersiz yağış, gölün doğal beslenmesini engelliyor. Meteorolojik verilere göre Eskil ve çevresine yıllık metrekareye 324 kg yağış düşerken, Türkiye ortalaması 574 kg olarak kaydediliyor.
TARİHSEL VERİLER VE BİLİMSEL ÇALIŞMALAR
Jeoloji Mühendisleri Odası Aksaray İl Temsilcisi Tayfun Aydın’ın araştırmalarına göre, Tuz Gölü 1915 yılında 2.164 km² alan kaplarken, 1987’de 926 km²’ye, 2005 yılında ise 326 km²’ye düştü. 90 yılda yaşanan %85’lik küçülme, suların çekilmesiyle ortaya çıkan tuz kütleleriyle gözler önüne seriliyor.
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN ETKİSİ
Uzmanlar, gölü besleyen Peçenek Suyu, İnsuyu ve Uluırmak gibi akarsuların artık yeterince su taşımadığını belirtiyor. Yağmur ve kar sularının azalması, gölün kuraklığa karşı direncini düşürüyor. Bölgedeki iklim değişikliği, Tuz Gölü’nün geleceği için ciddi tehdit oluşturuyor.
SU KULLANIMINDA SORUNLAR
Eskil ve çevresinde 15.000’i kaçak, 5.000’i ruhsatlı olmak üzere toplam 20.000 su kuyusu bulunuyor. Kuyuların derinlikleri 80 metreden 300 metreye kadar inmiş durumda. Aydın, bölgede mısır ve yonca gibi çok su isteyen ürünler yerine daha az su tüketen arpa gibi ürünlerin ekilmesi gerektiğini belirtiyor.
TUZ GÖLÜ'NÜ KORUMANIN YOLLARI
Uzmanlar, göldeki mevcut su kaynaklarının idareli ve tasarruflu kullanımının önemine vurgu yapıyor. Tuz Gölü’nü korumanın ilk adımı, su yönetimini iyileştirmek ve bilinçsiz tarım uygulamalarını azaltmak olarak gösteriliyor. Hedef, gölün ekosistemini ve Türkiye’nin tuz ihtiyacını güvence altına almak.