Çankaya’da “Afetlere Dirençli Kentler” paneli yapıldı
Çankaya’daki “Afetlere Dirençli Kentler ve Toplumlar” panelinde yerel yönetimlerin rolü, sürdürülebilir afet yönetimi ve iş birliği ele alındı.
Ankara’da Çankaya Belediyesi’nin ev sahipliğinde Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği tarafından “Afetlere Dirençli Kentler ve Toplumlar Paneli” düzenlendi. Panel, Çankaya’daki Zübeyde Hanım Sosyal Tesisi’nde gerçekleştirildi. Etkinliğe Çankaya Belediye Başkanı Hüseyin Can Güner, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş ve Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği Başkanı, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay katıldı. Akademisyenler, kamu kurumları ve yerel yönetim temsilcileri de oturumlarda yer aldı. Panelde, yerelden başlayarak dirençli toplumsal modellerin kurulması ve afetle mücadelede süreklilik sağlayan uygulamalar masaya yatırıldı.
BAŞKAN GÜNER: “KAMUSAL ZORUNLULUK VE ETİK SORUMLULUK”
Açılış konuşmasını yapan Çankaya Belediye Başkanı Hüseyin Can Güner, Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği’nin kurulduğu günden bu yana yaşanabilir ve sürdürülebilir kentler için çalıştığını belirtti. Güner, “Afetlere dirençli kentler ve toplumlar artık teknik bir tartışma konusu olmanın ötesinde, doğrudan kamusal bir zorunluluk ve etik bir sorumluluk haline geldi” dedi. 6 Şubat depremlerinin kararların uzun vadeli sonuçlarını gösterdiğini vurgulayan Güner, “Bugün alınan kararların bedelini yarın gelecek kuşaklar ödüyor” ifadelerini kullandı. Afetle mücadelenin temenniyle değil, akıl ve bilimle yönetilmesi gerektiğini söyleyen Güner, süreçlerin toplumun tüm paydaşlarıyla yürütülmesinin önemine dikkat çekti.
“MÜDAHALE DEĞİL ÖNLEME” VURGUSU: CEMİL TUGAY’IN MESAJI
Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği Başkanı Dr. Cemil Tugay, afet yönetiminde yeni ve bütüncül bir döneme girilmesi gerektiğini vurguladı. Tugay, merkezi yönetim ile yerel yönetimlerin eşgüdüm içinde hareket etmesi gerektiğini belirterek, müdahale odaklı anlayış yerine önleyici ve planlı bir afet yönetimi yaklaşımının öne çıkması gerektiğini söyledi. 6 Şubat 2023 depremlerinde hayatını kaybeden yurttaşları anan Tugay, başarı ölçütünün yalnızca kriz sonrası toparlanma hızı olmadığını, asıl ölçütün riskleri azaltan sistemler olduğunu dile getirdi.
“ÇOKLU KRİZ” UYARISI: DEPREM, SEL, YANGIN, KURAKLIK
Dr. Cemil Tugay, Türkiye’nin deprem, sel, yangın ve kuraklığın birbirini tetiklediği bir “çoklu kriz” sürecinden geçtiğini ifade etti. 2024 yılı boyunca çok sayıda afet olayı yaşandığını hatırlatan Tugay, dirençli kentlerin tesadüfen oluşmadığını belirtti. Tugay, ortak akıl, bilimsel planlama ve kurumlar arası koordinasyonla kalıcı sonuç alınacağını vurguladı. Panelin, şehirlerin dayanıklılığını artıracak uygulamaları çoğaltma açısından önemli bir adım olduğunu da sözlerine ekledi.
MANSUR YAVAŞ: “EN GÜÇLÜ SAHA KAPASİTESİ BELEDİYELERDE”
Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş, 6 Şubat depremlerinin ardından yerel yönetimlerin saha kapasitesinin daha görünür hale geldiğini söyledi. Yavaş, “Özellikle 6 Şubat depreminden sonra şunu gördük ki Türkiye’de şu anda en güçlü kurum, 30 büyükşehir belediye başkanı ve diğer büyük belediyelerimiz” dedi. Köy hizmetlerinin kapatılmasıyla birlikte ekipman, ekip ve teknik personel açısından büyükşehir belediyelerinin daha güçlü bir yapıya ulaştığını belirten Yavaş, deprem bölgesine tüm belediyelerin imkânları ölçüsünde destek verdiğini kaydetti.
YAVAŞ: “ANKARA’YA YAĞMUR VE KAR BULUTU AZ GELİYOR”
Mansur Yavaş, iklim krizinin etkilerinin bakanlıklar ve hükümetle iş birliği içinde değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Yavaş, “Ankara’nın üzerinde artık yağmur bulutu, kar bulutu hemen hemen gelmiyor. Bunlar büyük krizler ve bunları hep birlikte yönetmek durumundayız” ifadelerini kullandı. Bu süreci yürütecek en önemli yapıların belediyeler olduğunu belirten Yavaş, merkezi idare ile yerel yönetimlerin el ele vermesinin sahadaki etkiyi artıracağını dile getirdi.
SIĞINAK, RUHSAT VE PLANLAMA: “BELEDİYELER ÜZERİNDEN YÜRÜYECEK”
Yavaş, dünyadaki savaş risklerinin de şehir planlamasında yeni başlıklar doğurduğunu söyledi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın sığınaklarla ilgili yaklaşımını hatırlatan Yavaş, illerde sığınak ihtiyacının yeniden gündeme geldiğini aktardı. Ruhsat süreçlerinde sığınak zorunluluğunun zaten bulunduğunu belirten Yavaş, yeni dönemde kapasite ve erişilebilirlik gibi kriterlerin daha fazla tartışılacağını kaydetti. “Bu işlerin planlamasının belediyeler üzerinden yapılması gerekiyor” diyen Yavaş, toplantılarda ortaya çıkan deneyimlerin bakanlıklara aktarılmasının iş birliğini güçlendireceğini söyledi.
DÖRT OTURUMDA HANGİ BAŞLIKLAR ELE ALINDI?
Panelde afetlere dirençli kent ve toplumların kurulmasına yönelik bilimsel ve uygulamaya dönük başlıklar dört oturumda değerlendirildi. İlk oturum “Afetlere Dirençli Kentler” başlığıyla yapıldı; oturumu SKB Danışma Kurulu Üyesi ve İTÜ Şehir ve Bölge Planlama Bölümünden emekli Prof. Dr. Handan Türkoğlu yönetti. Oturumda kent planlaması, iletişim, yerel yönetim kapasitesi ve risk azaltma stratejileri konuşuldu. Akademisyenler, afet riskinin yalnızca müdahale aşamasında değil, imar, yapı stoku, altyapı ve sosyal politikalarla birlikte ele alınması gerektiğini vurguladı.
“AFETLERE DİRENÇLİ TOPLUMLAR” OTURUMUNDA NELER KONUŞULDU?
İkinci oturum “Afetlere Dirençli Toplumlar” başlığıyla gerçekleştirildi; moderatörlüğü BM Nüfus Fonu (UNFPA) Türkiye’den Dr. Gökhan Yıldırımkaya yaptı. Oturumda toplumun afetlere hazırlığı, sosyal dayanıklılık, psikososyal destek, kırılgan grupların korunması ve yerel hizmetlerin sürekliliği ele alındı. Konuşmacılar, afetlere hazırlığın yalnızca fiziki önlemlerle sınırlı kalmaması gerektiğini, mahalle ölçeğinde örgütlenme, doğru iletişim ve kapsayıcı sosyal hizmetlerin kritik rol oynadığını ifade etti.
“KURUMLAR ARASI KOORDİNASYON” BAŞLIĞI MASADA
Üçüncü oturum “Afet Yönetimi ve Kurumlararası Koordinasyon” başlığıyla düzenlendi; moderatörlüğü DEÜ Halk Sağlığı Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Türkan Günay üstlendi. Oturumda risk azaltma, hazırlık süreçleri, görev paylaşımı, veri ve lojistik yönetimi ile kurumların sahadaki koordinasyon modeli değerlendirildi. AFAD temsilcileri ile belediyelerin afet birimlerinden yöneticiler, yerel kapasitenin güçlendirilmesi, ortak tatbikatlar, eğitim programları ve hızlı karar mekanizmaları üzerinde durdu. Panelin çıktılarının yerel yönetimlere yol haritası sunması hedefi öne çıktı.
