Ankara’nın 2050 vizyonu: Çevre Düzeni Planı kamuoyuna sunuldu

Ankara Büyükşehir Belediyesi (ABB), kentin tamamını kapsayan 2050 hedefli 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı’nı (ÇDP) Ankara’da Kocatepe Kültür Merkezi’nde düzenlenen toplantıyla kamuoyuna sundu. Tanıtıma 55 paydaş kurumdan 600’ü aşkın temsilci katıldı. ABB, planın Büyükşehir Belediye Meclisi’nde görüşüleceğini kaydetti; süreçte şeffaflık ve ortak akıl yaklaşımı öne çıktı.

1/100.000 ÖLÇEKLİ ÇDP NEYİ AMAÇLIYOR: BÜTÜNCÜL PLANLAMA VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK

ABB İmar ve Şehircilik Daire Başkanlığı tarafından yürütülen “Ankara 2050 Çevre Düzeni Planı” çalışmasının, geçmişte eleştirilen parçacıl planlama yaklaşımını geride bırakmayı hedeflediği belirtildi. Kurum, planın Ankara’nın doğal, kültürel ve ekonomik değerlerini sürdürülebilir bir anlayışla korumayı ve geliştirmeyi amaçladığını ifade etti. Tanıtımda paylaşılan bilgilere göre ÇDP; arazi kullanımı, kentsel gelişme alanları, kırsal yerleşimler, ulaşım omurgası, ekolojik hassas alanlar ve afet riskleri gibi başlıklarda üst ölçekli bir çerçeve sunacak. ABB yetkilileri, bu çerçevenin alt ölçek planlara yön vereceğini, kararların bilimsel verilerle destekleneceğini dile getirdi.

600’DEN FAZLA TEMSİLCİ TOPLANDI: HANGİ KURUMLAR KATILDI?

Toplantının katılımcı profili geniş oldu. ABB, programa Ankara milletvekilleri Semra Dinçer, Aylin Yaman, Aliye Timisi Ersever’in yanı sıra ilçe belediye başkanları, Büyükşehir Belediye Meclis üyeleri, kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler ve akademik çevreler, meslek odaları ile sivil toplum kuruluşlarının katıldığını bildirdi. Açıklamaya göre 55 farklı paydaş kurumdan 600’den fazla temsilci salonda yer aldı. Toplantıda Çevre Düzeni Planı için yürütülen hazırlık çalışmaları, planlama modeli ve süreç tasarımı detaylarıyla paylaşıldı; katılımcıların görüş ve önerilerini iletebileceği kanalların açık tutulduğu belirtildi.

MANSUR YAVAŞ’TAN “RANT” VE YETKİ VURGUSU: “BÜTÜNCÜL PLAN” MESAJI

Tanıtım toplantısının açılış konuşmasını ABB Başkanı Mansur Yavaş yaptı. Yavaş, daha önce sosyal medya hesaplarında paylaştığı “Bir Şehir Nasıl Katledilir” başlıklı paylaşımına atıf yaptı; Dodurga, Alacaatlı Mahallesi, İncek ve Ovacık örnekleri üzerinden ranta dayalı imar planlarını eleştirdi. Yavaş, 2004 yılında Beypazarı Belediye Başkanı olduğu dönemde Büyükşehir Yasası’nın gündemde olduğunu hatırlattı ve imar yetkilerinin büyükşehirlerden onaylanmak suretiyle geçeceğinin konuşulduğunu söyledi. Bu ihtiyacın “bütüncül bir plan” hedefiyle gerekçelendirildiğini dile getiren Yavaş, uygulamada çok sayıda kurumun plan onayı verdiğini belirterek, “Rant almak isteyenler bazı kamu kuruluşlarından plan yaptırmak suretiyle bizi aşarak götürdüler” dedi.

“SADECE İTİRAZ VE DAVA HAKKIMIZ VAR”: YAVAŞ’TAN MEVCUT SİSTEM ELEŞTİRİSİ

Yavaş, belediyenin bazı planlara karşı çoğu zaman sınırlı araçlara sahip olduğunu ifade etti. “Bizim bunlara sadece itiraz yetkimiz var. Mahkemeye vermeye yetkimiz var” diyen Yavaş, yasanın ilk tartışıldığı dönemde hedeflenen bütüncül plan yaklaşımının tam karşılık bulmadığını söyledi. Yavaş, “Binaların yapısından mimari dokusuna kadar hepsi ortak olacaktı. Bunun böyle yürümediği belli” ifadelerini kullandı. Konuşmasında, önceki dönemlerde tartışma yaratan imar kararlarına ilişkin örnekler verdi; planlamada ortak ilkeler ve denetim mekanizmalarının güçlenmesi gerektiğini vurguladı.

“MECLİS’TE OY BİRLİĞİYLE KESİNLEŞİRSE”: PLANIN BAĞLAYICILIĞI TARTIŞMASI

ABB Başkanı Yavaş, Çevre Düzeni Planı’nın Büyükşehir Belediye Meclisi’nden oy birliğiyle kesinleşmesi halinde, en azından tüm taraflar için bağlayıcı bir üst çerçeve oluşturacağını dile getirdi. Yavaş, “Bundan sonra bunlarla karşılaşmayacağız” sözleriyle, planın uygulamada daha öngörülebilir bir yapı kuracağını anlattı. Ayrıca yapılan işin tekniğe ve bilime uygun biçimde yürütülmesinin, ileride doğabilecek sorunları büyük ölçüde azaltacağını düşündüklerini söyledi. Yavaş, “Bu nedenle bu planı ben çok önemsiyorum” diyerek, planın Ankara’nın uzun vadeli gelişimi için kritik bir eşik olduğunu kaydetti.

“2050’YE BIRAKILAN EN BÜYÜK MİRAS”: YAVAŞ’TAN PAYDAŞLARA TEŞEKKÜR

Yavaş, imar yetkileri bulunan kamu kurumları, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarına toplantıya temsilci gönderdikleri için teşekkür etti. Planın, paydaşlar sürece dahil olmadığında anlamını yitirebileceğini söyleyen Yavaş, olası bir yasal değişiklikle planın dışından ilerlenebileceğine dikkat çekti. “Bizim geleceğe, 2050 yılına bırakacağımız en büyük hizmet, en büyük mirasın bu olacağına inanıyorum” diyen Yavaş, üniversitelerin ve sivil toplumun katkısının öneminin altını çizdi. Konuşmasını “Ankara’mıza hayırlı uğurlu olsun” sözleriyle tamamladı; toplantıya emek verenlere teşekkür etti.

İMAR VE ŞEHİRCİLİK DAİRE BAŞKANI CANDAŞ: “KENTLEŞME ANAYASASINA İHTİYAÇ VARDI”

ABB İmar ve Şehircilik Daire Başkanı Ertuğrul Candaş da toplantıda konuştu. Candaş, ÇDP’nin Ankara’nın kronikleşmiş kentsel ve kırsal sorunlarına kalıcı çözümler üretmeyi hedeflediğini söyledi. Önceki döneme ait 2038 hedefli ÇDP’yi hatırlatan Candaş, planın şehircilik ilke ve esaslarıyla uyuşmadığı gerekçesiyle mahkeme kararıyla iptal edildiğini belirtti. Candaş, yeni yönetim anlayışı doğrultusunda katılımcı, şeffaf, doğal ve kültürel değerlere duyarlı, bilimsel bilgiye dayalı örnek bir planlama çalışmasının yürütülebileceğini ifade etti. Mahkemenin iptal kararının istinafa götürülmediğini söyleyen Candaş, “Başkanımız Mansur Yavaş vizyonuna uygun yeni bir plan yapılmasına karar verilmiştir” dedi.

“ERTELENEMEZ İHTİYAÇ” VURGUSU: PLANLAMA EKİBİ VE SÜREÇ TASARIMI

Candaş, 2050 hedefli Çevre Düzeni Planı’nın Başkent için “ertelenemez ve vazgeçilemez” bir ihtiyaç olduğunu dile getirdi. “Düzgün yapılmış bir Kentleşme Anayasasına ihtiyacımız vardı” sözleriyle, üst ölçek planın yol gösterici rolünü öne çıkardı. ÇDP hazırlık sürecinde belediye bünyesinde büyük ve güçlü bir planlama ekibinin oluşturulduğunu belirten Candaş, çalışmanın veri temelli bir yaklaşımla yürüdüğünü kaydetti. Tanıtımda; kurumlar arası koordinasyon, saha analizleri, teknik raporlar ve karar destek mekanizmaları gibi başlıklara da değinildiği ifade edildi.

PROF. DR. SAVAŞ ZAFER ŞAHİN’DEN SUNUM: “PLANLAMA ORTAK GELECEĞİ ŞEKİLLENDİRME ÇABASI”

Toplantıda Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim Üyesi ve Ankara Kent Konseyi Başkan Vekili Prof. Dr. Savaş Zafer Şahin, planlama modeline ilişkin kapsamlı bir sunum yaptı. Şahin, sunumuna “Planlama belirsiz koşullarda ortak geleceği şekillendirme çabasıdır” sözünü vurgulayarak başladı. Dünya ölçeğinde üst planlama tartışmalarını aktaran Şahin, Ankara’nın başkent olduğu günden bugüne planlama uygulamalarına ve değişen yaklaşımlara değindi. Şahin; Ankara’nın planlama sorun alanlarını, ÇDP sürecinde yürütülen çalışmaları, katılımcılık ilkesini, iletişim tasarımını ve açık veri yaklaşımını anlattı; planın yalnızca bir doküman değil, uzun soluklu bir yönetim pratiği olarak ele alındığını ifade etti.

İKLİM, ULAŞIM, ÇEVRE İÇİN EŞ ZAMANLI ÇALIŞMA: “KOORDİNASYON ŞART”

Şahin, iklim, ulaşım ve çevre gibi başlıklarda yapılacak diğer planlama çalışmalarının ÇDP ile aynı anda ve koordinasyon içinde yürütülmesi gerektiğinin altını çizdi. Süreci meslek odaları, üniversiteler, sivil toplum örgütleri ve kent konseyi gibi yapılarla ortaklaştırmanın önemine dikkat çeken Şahin, bu işin “bir mimarisini inşa etmek zorundayız” dedi. Kentin gelişim biçimine ilişkin senaryolar hazırlanırken insan-doğa-kent ilişkilerinin sağlıklı bir çerçevede ele alınacağını ifade eden Şahin, ÇDP ile başlayan sürecin mahalle ölçeğine inecek planlarla devam edeceğini belirtti. “Sürecin henüz başındayız ama önemli mesafeler aldık” diyen Şahin, “Planlama, planı nasıl yapacağımızı planlamakla başlar” sözleriyle yaklaşımını özetledi.

TOPLANTI NASIL TAMAMLANDI: BİLİMSEL DANIŞMA KURULU PANELİ

Programın, Bilimsel Danışma Kurulu Paneli ile sona erdiği kaydedildi. ABB, tanıtımın planın karar çerçevesini paylaşmanın yanı sıra, paydaşların geri bildirimlerini toplamak ve süreci görünür kılmak açısından önemli olduğunu belirtti. Önümüzdeki dönemde planın Meclis gündemine gelmesiyle birlikte, teknik değerlendirmelerin ve kurumsal görüşlerin daha da netleşmesi bekleniyor.