Bu numaralara dikkat! Plastik kapların altındaki rakamlar ne anlama geliyor?
Günlük hayatta sıkça kullanılan plastik kapların, su şişelerinin ve saklama kutularının alt kısmında yer alan rakamlara çok fazla dikkat edilmiyor. Peki plastiklerin altında yer alan rakamlar neyi anlatır, sağlığı nasıl etkiliyor? İşte detaylar...
Plastik Kapların Altındaki Üçgen İşareti Ne Anlama Geliyor?
Günlük hayatta sıkça kullanılan plastik kapların, su şişelerinin ve saklama kutularının alt kısmında yer alan üçgen içindeki 1’den 7’ye kadar olan rakamlar birçok kişi tarafından fark ediliyor ancak anlamı bilinmiyor. Bu rakamlar, plastiğin geri dönüşüm kodunu ve hangi tür plastikten üretildiğini gösteriyor.
Uzmanlara göre bazı plastik türleri güvenli kabul edilirken, bazıları yüksek ısıya maruz kaldığında zararlı kimyasallar salabiliyor. Özellikle gıda ile temas eden ürünlerde bu kodların bilinmesi büyük önem taşıyor.

1 Numara (PET veya PETE): Tek Kullanımlık Şişeler
“1” numaralı plastikler Polietilen Tereftalat (PET) olarak adlandırılıyor. En yaygın kullanım alanı su ve gazlı içecek şişeleri.
PET hafif ve geri dönüştürülebilir bir malzeme. Ancak uzmanlar bu plastiklerin tek kullanımlık olduğunu vurguluyor. Uzun süreli kullanımda ve özellikle güneşte bırakıldığında kimyasal sızıntı riski artabiliyor. Bu nedenle PET şişelerin tekrar tekrar doldurulması önerilmiyor.
2 Numara (HDPE): Daha Güvenli Seçeneklerden Biri
“2” numara Yüksek Yoğunluklu Polietilen (HDPE) anlamına geliyor. Süt şişeleri, deterjan ambalajları ve bazı saklama kaplarında kullanılıyor.
HDPE, kimyasal sızıntı riski düşük olan plastik türleri arasında gösteriliyor. Gıda temasında genellikle güvenli kabul ediliyor.
3 Numara (PVC): Riskli Plastik Türlerinden
“3” numara Polivinil Klorür (PVC) anlamına geliyor. Bazı ambalajlarda ve streç filmlerde kullanılabiliyor.
PVC üretiminde kullanılan bazı kimyasalların zararlı olabileceği belirtiliyor. Özellikle yüksek sıcaklıkta toksik madde salma riski bulunuyor. Bu nedenle gıda saklama amacıyla tercih edilmesi önerilmiyor.

4 Numara (LDPE): Esnek ve Görece Güvenli
“4” numara Düşük Yoğunluklu Polietilen (LDPE) anlamına geliyor. Naylon poşetler ve bazı ambalaj ürünlerinde kullanılıyor.
LDPE, kimyasal sızıntı riski düşük plastikler arasında yer alıyor. Ancak yüksek ısıya maruz bırakılmaması gerekiyor.
5 Numara (PP): En Güvenli Plastiklerden
“5” numara Polipropilen (PP) olarak biliniyor. Yoğurt kapları, saklama kapları ve mikrodalgaya uygun plastik ürünlerde kullanılıyor.
Uzmanlara göre PP, gıda teması açısından en güvenli plastik türlerinden biri olarak kabul ediliyor. Isıya dayanıklılığı diğer türlere göre daha yüksek.
6 Numara (PS): Köpük Kaplara Dikkat
“6” numara Polistiren (PS) anlamına geliyor. Köpük tabaklar, hazır yemek kapları ve tek kullanımlık bardaklarda bulunuyor.
Yüksek ısıya maruz kaldığında zararlı maddeler salabiliyor. Sıcak yiyecek ve içeceklerle temasında risk artabiliyor.
7 Numara (Diğer): En Belirsiz Grup
“7” numara “Other” yani diğer plastik türlerini kapsıyor. Bu grupta polikarbonat gibi farklı malzemeler yer alabiliyor.
Bazı 7 numaralı plastiklerde Bisfenol A (BPA) bulunabiliyor. BPA’nın hormon sistemi üzerinde olumsuz etkileri olabileceği yönünde bilimsel çalışmalar bulunuyor. Ancak tüm 7 numaralı plastikler BPA içermez. Ürün üzerinde “BPA Free” ibaresi olup olmadığı kontrol edilmesi gerekiyor.

Hangi Plastik Daha Zararlı?
Uzmanların genel değerlendirmesine göre 3 (PVC), 6 (PS) ve bazı 7 numaralı plastikler riskli grupta yer alıyor.
En güvenli seçenekler ise genellikle 2 (HDPE) ve 5 (PP) olarak gösteriliyor. Ancak hiçbir plastik ürünün yüksek ısıya uzun süre maruz bırakılmaması ve çizilmiş, yıpranmış kapların kullanılmaması öneriliyor.
Plastik Kullanımında Nelere Dikkat Edilmeli?
Plastik kaplar mikrodalgada kullanılacaksa mutlaka uygunluk işareti kontrol edilmeli.
- Tek kullanımlık şişeler tekrar tekrar kullanılmamalı.
- Sıcak yiyecekler köpük (6 numara) kaplara konulmamalı.
- Çizilmiş ve deformasyona uğramış kaplar atılmalı.
Plastik ürünlerin altındaki küçük bir rakam, sağlığınız açısından büyük bir fark yaratabiliyor. Uzmanlar özellikle çocuklar ve hamileler için güvenli plastik tercihinin daha da önemli olduğunu vurguluyor.