ABD-İsrail operasyonu sonrası İran’da kriz: Hamaney’in ölümü resmen doğrulandı
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı kapsamlı operasyon bölgede tansiyonu en üst seviyeye çıkardı. İran’daki hedeflerin vurulmasının ardından Tahran yönetimi de bölgedeki ABD üslerine yönelik saldırılar düzenledi. Sabah saatlerinde başlayan çatışmalarda İran’ın yaklaşık 10 ABD üssünü hedef aldığı bildirildi. İran’da saldırılar sonucu en az 201 kişi hayatını kaybederken, 747 kişi yaralandı.
ABD-İsrail operasyonu sonrası İran’da kriz: Hamaney’in ölümü resmen doğrulandı
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı kapsamlı operasyon bölgede tansiyonu en üst seviyeye çıkardı. İran’daki hedeflerin vurulmasının ardından Tahran yönetimi de bölgedeki ABD üslerine yönelik saldırılar düzenledi. Sabah saatlerinde başlayan çatışmalarda İran’ın yaklaşık 10 ABD üssünü hedef aldığı bildirildi. İran’da saldırılar sonucu en az 201 kişi hayatını kaybederken, 747 kişi yaralandı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in öldüğünü öne sürdü. Kısa süre sonra İran devlet televizyonu da Hamaney’in hayatını kaybettiğini resmen doğruladı.
İran’da 40 Günlük Yas
Hamaney’in ölümünün teyit edilmesinin ardından ülkede 40 günlük yas ilan edildi. Ayrıca ülke genelinde 7 günlük resmi tatil kararı alındı. Başkent Tahran’daki İnkılap Meydanı’nda çok sayıda kişi toplanırken, Kum’daki Hz. Masume Türbesi ve Meşhed’deki İmam Rıza Türbesi’nde de kalabalıklar bir araya geldi. Meşhed’de türbenin kubbesine siyah bayrak çekildi.
Geçici Liderlik Konseyi Kuruluyor
İran resmi haber ajansı IRNA, Hamaney’in ölümünün ardından yönetimin geçici olarak Cumhurbaşkanı, Yargı Erki Başkanı ve Anayasayı Koruyucular Konseyi’nden bir üyeden oluşan konsey tarafından devralınacağını duyurdu.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Başkanı Ali Laricani de geçici bir liderlik konseyinin kurulacağını açıkladı. Laricani, ABD ve İsrail’i İran’ı parçalamaya çalışmakla suçladı ve ayrılıkçı hareketlere karşı sert yanıt verileceğini söyledi.
Trump’tan Mesaj: “Diplomatik Çözüm Daha Kolay”
Hamaney’in ölümünün açıklanmasının ardından konuşan ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın misilleme kapasitesinin beklenenden zayıf olduğunu belirtti. Trump, “Diplomatik çözüm artık dünden daha kolay” ifadesini kullandı. Öte yandan İran hükümeti, saldırıların “asla cevapsız kalmayacağını” açıkladı.
Yeni Saldırı Dalgaları
İran sabah saatlerinde ABD güçleri, İsrail ve ABD askerlerinin bulunduğu bazı Arap ülkelerini hedef alan yeni bir saldırı dalgası başlattı. İsrail, yeni füzelerin ateşlendiğini duyurdu. Dubai, Doha ve Bahreyn’de patlama sesleri duyulduğu bildirildi.
Irak’ın Erbil kentinde, bir ABD üssünün bulunduğu bölgede patlama meydana geldi. Kent merkezinden dumanlar yükselirken, resmi açıklama yapılmadı.
İsrail hükümeti ise İran’ın son saldırılarında 1 kişinin hayatını kaybettiğini, 121 kişinin yaralandığını açıkladı.
Liderlik Süreci Nasıl İşleyecek?
İran’da yeni dini lideri belirleme yetkisi Uzmanlar Meclisi’ne ait. Hamaney’in bazı isimleri önermiş olabileceği belirtiliyor. Eğer aday üzerinde uzlaşı sağlandıysa yeni lider kısa sürede açıklanabilir. Mutabakat sağlanamazsa seçim süreci başlayacak.
Anayasa gereği geçiş sürecinde yasama, yürütme ve yargı erklerinin başkanları üçlü bir heyet oluşturarak Ulusal Güvenlik Konseyi çatısı altında ülke yönetimini sürdürecek.
Olası isimler arasında Hasan Humeyni ve Ali Laricani’nin adları da gündeme geliyor. Velayet-i fakih sistemine göre dini liderin ayetullah unvanına ve fetva verme yetkisine sahip olması gerekiyor. Yeni lideri seçecek Uzmanlar Meclisi ise farklı eyaletlerden seçilmiş ayetullahlardan oluşuyor.
Bölgede karşılıklı saldırılar sürerken, hem askeri hem siyasi gelişmelerin önümüzdeki saatlerde netleşmesi bekleniyor.