BİK Genel Müdürü Çay, yerel basının kamusal görevine dikkat çekti

Basın İlan Kurumu Genel Müdürü Abdulkadir Çay, “Kültür Rotasında Kültürler: Medya ve Yapay Zekâ Kullanımı” temasıyla Balıkesir’de gerçekleştirilen Uluslararası Akademisyen, Gazeteci ve Medya Temsilcileri Forumu’nun gala programına katıldı. Hasan Basri Çantay Onur Ödüllerinin de verildiği gecede konuşan Çay, organizasyonda bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Balıkesir’in Kuvâ-yi Milliye ruhunun önemli merkezlerinden biri olduğunu belirten Çay, bu mirasın yalnızca Millî Mücadele dönemine ait bir hatıra olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Çay, geçmişten gelen bu mirasın zor zamanlarda sorumluluk üstlenmek, imkanlar sınırlı olsa dahi doğru bildiğinin yanında durmak ve ortak değerler çevresinde birleşmek anlamına geldiğini ifade etti. Medyanın günümüzde karşı karşıya bulunduğu yeni sorunların çözümünde de aynı sorumluluk anlayışına ihtiyaç olduğunu vurguladı.

YEREL BASININ KAMUSAL GÖREVİNE DİKKAT ÇEKTİ

Yerel basın kuruluşlarının faaliyet gösterdikleri şehirlerin hafızasını koruduğunu, vatandaşların taleplerini duyurduğunu ve bölgesel sorunları gündeme taşıdığını belirten Çay, bu yönüyle yerel medyanın kamu adına önemli bir görev üstlendiğini söyledi. Basın İlan Kurumu tarafından sağlanan desteklerin yayın kuruluşlarının faaliyetlerini sürdürebilmesi açısından önem taşıdığını aktaran Çay, 2026’nın ilk yedi ayında Balıkesir’deki gazete ve internet haber sitelerine 100 milyon liraya yaklaşan resmî ilan ve reklam desteği verildiğini açıkladı. Bu desteğin yayın kuruluşlarının faaliyetlerini sürdürmesi, istihdamın korunması ve haber üretiminin devam etmesi açısından önemli olduğunu belirten Çay, yerel basının geleceğinin yalnızca ekonomik desteklere bağlı olmadığını, değişen medya ortamına uyum sağlama kabiliyetinin de belirleyici olduğunu dile getirdi.

DİJİTAL DÖNÜŞÜM YAYINCILIĞIN TÜM YAPISINI DEĞİŞTİRİYOR

Dijitalleşmenin yalnızca bir internet sitesi oluşturmak anlamına gelmediğini ifade eden Çay, yayıncılık anlayışının, okuyucuyla kurulan ilişkinin ve iş modellerinin bütün yönleriyle yeniden ele alınması gerektiğini söyledi. Medya kuruluşlarının dijital dönüşüm sürecinde yapay zekâ ve diğer dijital araçların sunduğu imkanlardan faydalanması gerektiğini belirten Çay, bununla birlikte teknolojik dönüşümün beraberinde bazı sorunları da getirdiğine işaret etti. Çay, yapay zekâ destekli araçların haber üretimini hızlandırmasına rağmen gazetecinin sahada ortaya koyduğu emeğin görünmez hale gelmesi ve özgün içeriklerin izinsiz kullanılması gibi etik ve ekonomik sorunların ortaya çıkabildiğini söyledi. Fransız yayıncıların yapay zekâ tarafından oluşturulan arama özetlerine ilişkin rekabet otoritesine yaptığı başvuruyu bu sorunlara örnek gösteren Çay, arama motorlarının gazetecilerin ürettiği haberleri özetleyerek kullanıcıya doğrudan sunmasının okuyucunun haberin asıl kaynağına ulaşmasını engelleyebildiğini ifade etti. ABD merkezli büyük medya kuruluşlarından da benzer itirazların geldiğini belirten Çay, yayıncıların içeriklerinin yapay zekâ destekli sistemlerde kullanılmasını sınırlandırabilecek veya tamamen engelleyebilecek seçeneklerin oluşturulmasını gündeme getirdiğini söyledi.

GAZETECİNİN EMEĞİ VE TELİF HAKKI KORUNMALI

Bu sorunun yalnızca farklı ülkelerdeki medya kuruluşlarını değil, Türkiye’deki haber platformlarını da ilgilendirdiğini vurgulayan Çay, dijital dönüşümün haber sitelerindeki trafik ve tıklanma oranları üzerinde etkili olabildiğini belirtti. Haberi üreten gazeteciler ile bu içeriklerden ekonomik değer elde eden platformlar arasındaki dengenin korunması gerektiğini ifade eden Çay, gazetecinin emeğinin ve telif hakkının nasıl güvence altına alınacağının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Teknolojiye karşı bir yaklaşım içerisinde olmadıklarını belirten Çay, aksine yapay zekâ ve dijital imkanlardan mümkün olan en yüksek düzeyde yararlanılması gerektiğini ifade etti. Ancak teknolojiyi besleyen özgün içeriklerin ve gazetecilerin emeğinin platformlar tarafından karşılıksız bir veri kaynağı olarak görülmesine izin verilmemesi gerektiğini vurguladı. Telif haklarına ilişkin gelişmeleri yakından takip etmelerinin temelinde de bu anlayışın bulunduğunu belirten Çay, konunun sadece hukuki bir mesele olmadığını, aynı zamanda gazeteciliğin ekonomik değerinin ve itibarının korunmasıyla ilgili olduğunu kaydetti.

GAZETECİLİĞİN TARİHSEL SORUMLULUĞU DEĞİŞMEDİ

Çay, gazeteciliğin bugünü ve geleceğinin konuşulduğu gecede Millî Mücadele döneminin önemli isimlerinden Hasan Basri Çantay ile SES gazetesinin tarihî mirasına da değindi. Geçmişte gazetecilerin sınırlı imkanlara rağmen hakikate bağlı güçlü bir yayıncılık anlayışı ortaya koyduğunu belirten Çay, bugün kullanılan araçların ve yayın mecralarının değiştiğini, yapay zekânın çalışma hayatının bir parçası haline geldiğini ancak gazeteciliğin topluma karşı taşıdığı tarihsel sorumluluğun aynı kaldığını ifade etti. Hasan Basri Çantay Onur Ödüllerinin yalnızca birer takdir göstergesi olmadığını belirten Çay, bu ödüllerin gazetecilik geleneğinin sonraki kuşaklara aktarılması açısından da önem taşıdığını söyledi.

BİK’TEN ANADOLU BASININA DİJİTAL DÖNÜŞÜM DESTEĞİ

Basın İlan Kurumu olarak Anadolu basınının yalnızca mevcut faaliyetlerini sürdürebilmesini değil, geleceğini de güçlü şekilde kurabilmesini amaçladıklarını belirten Çay, yerel medyanın şehirlerin hafızasını, kimliğini, vicdanını ve sesini temsil ettiğini ifade etti. Çay, bu sesin dijital dönüşüm sürecinde kaybolmaması, aksine yeni teknolojilerin sağladığı imkanlarla daha güçlü ve nitelikli biçimde duyurulması için çalıştıklarını söyledi. Balıkesir’de gerçekleştirilen forumun da yerel medyanın uluslararası alana açılması ve dijital geleceğe hazırlanması anlayışıyla örtüştüğünü belirtti.

HASAN BASRİ ÇANTAY ONUR ÖDÜLLERİ SAHİPLERİNİ BULDU

Gecenin sonunda Hasan Basri Çantay Onur Ödülleri sahiplerine takdim edildi. Basına yaptığı katkılar dolayısıyla Onur Ödülü’ne layık görülen Abdulkadir Çay’a ödülünü Balıkesir Gazeteciler ve Yazarlar Cemiyeti Başkanı Semra Aman Akyürek verdi. Çay da ödüle layık görülen gazetecilere ödüllerini takdim etti. Çay, konuşmasının sonunda organizasyonda emeği bulunan Balıkesir Valiliği, Balıkesir Üniversitesi, Balıkesir Gazeteciler ve Yazarlar Cemiyeti ile katkı sağlayan kurum ve kuruluşlara teşekkür etti. Gala gecesine Balıkesir Milletvekili Mustafa Canbey, Balıkesir Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yücel Oğurlu, Basın İlan Kurumu Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Edibe Sözen Çetintaş ve Genel Kurul Üyesi Prof. Dr. Zakir Avşar da katıldı. Abdulkadir Çay’ın Balıkesir ziyaretinde kendisine Kurumsal İletişim Müdürü Emre Tosun ile Bursa Bölge Müdürü Gökhan Eren eşlik etti.