Sabah işe gitmeden tükenmiş hissediyorsanız dikkat
Ankara Etlik Şehir Hastanesi Psikiyatri Kliniği’nden Dr. Abdulkadir Baştaş, tükenmişlik sendromunun belirtilerine karşı uyardı.
Okunma Süresi: 4 dakika 42 saniye
Ankara Etlik Şehir Hastanesi, sosyal medya hesabından yayımladığı bilgilendirme videosuyla tükenmişlik sendromuna dikkat çekti. Psikiyatri Kliniği’nden Dr. Abdulkadir Baştaş, uzun süreli ve yönetilemeyen iş stresinin fiziksel, duygusal ve zihinsel yorgunluğa yol açabileceğini belirterek belirtileri uzun süren kişilerin profesyonel destek alması gerektiğini söyledi.
TÜKENMİŞLİK SENDROMU NEDİR?
Tükenmişlik sendromu, uzun süre devam eden ve yönetilemeyen iş stresinin ardından ortaya çıkabilen bir durum olarak tanımlanıyor. Kişinin yalnızca bedenen yorulması değil; duygusal, zihinsel ve sosyal açıdan da zorlanması bu tablonun önemli işaretleri arasında yer alıyor.
Ankara Etlik Şehir Hastanesi Psikiyatri Kliniği’nden Dr. Abdulkadir Baştaş, hastanenin sosyal medya hesabında yayımlanan videoda tükenmişliğin sıradan bir yorgunluk ya da tembellik olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı. Baştaş, “Sabah işe gitmeden bile kendinizi tükenmiş hissediyorsanız bu sadece yorgunluk ya da tembellik olmayabilir” sözleriyle vatandaşları uyardı.
UZUN SÜREN İŞ STRESİ TÜKENMİŞLİĞE YOL AÇABİLİR
Dr. Abdulkadir Baştaş, tükenmişliğin özellikle uzun süreli ve kontrol edilemeyen iş stresi sonucunda gelişebileceğini belirtti. Çalışma hayatında artan tempo, yoğun sorumluluk, sürekli ulaşılabilir olma beklentisi ve dinlenmeye yeterince zaman ayıramama, tükenmişlik riskini artırabiliyor.
Uzmanlara göre bu durum yalnızca çalışan kişinin performansını değil, genel yaşam kalitesini de etkiliyor. Kişi zamanla işine karşı isteksizlik yaşayabiliyor, gündelik görevleri daha zor yerine getirebiliyor ve dinlense bile kendini yenilenmiş hissetmeyebiliyor.
DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜNE GÖRE ÜÇ TEMEL BELİRTİ
Ankara Etlik Şehir Hastanesi tarafından paylaşılan bilgilendirme videosunda, Dünya Sağlık Örgütünün tükenmişlik sendromunu üç temel boyutta ele aldığı aktarıldı. Bunlardan ilki, yoğun tükenmişlik hissi ve enerji kaybı olarak ifade edildi.
İkinci belirti, işe karşı giderek artan bıkkınlık ve isteksizlik olarak öne çıkıyor. Üçüncü belirti ise kişinin işinde kendisini eskisi kadar yeterli ve verimli hissetmemesi şeklinde görülüyor. Bu üç başlık, tükenmişlik sendromunun en dikkat çekici göstergeleri arasında yer alıyor.
BU BELİRTİLERİ GÖRMEZDEN GELMEYİN
Tükenmişlik sendromu bazı kişilerde tahammülsüzlük, dikkat kaybı, uyku sorunları ve bedensel yakınmalarla birlikte görülebiliyor. Eskiden kolayca yapılan işlerin zamanla ağır bir yük gibi hissedilmesi, kişinin çevresindekilere karşı sabrının azalması ve işe gitmenin sürekli bir mücadeleye dönüşmesi önemli uyarı işaretleri arasında bulunuyor.
Dr. Baştaş, dinlenmeye rağmen yorgunluk hissinin devam etmesi hâlinde bu durumun ciddiye alınması gerektiğini belirtti. Uzun süren belirtilerin günlük yaşamı belirgin biçimde etkilemesi durumunda psikiyatri uzmanına başvurulması öneriliyor.
TÜKENMİŞLİK DEPRESYONLA AYNI ŞEY Mİ?
Tükenmişlik sendromu ile depresyon zaman zaman birbirine karıştırılabiliyor. Çünkü iki durumda da yorgunluk, isteksizlik, enerji kaybı, uyku sorunları ve dikkat güçlüğü gibi benzer belirtiler görülebiliyor.
Ancak Dr. Abdulkadir Baştaş, tükenmişliğin depresyonla aynı şey olmadığını vurguladı. Bununla birlikte iki durumun birlikte görülebileceğini de belirtti. Bu nedenle belirtiler uzun sürüyor, kişinin işlevselliğini bozuyor ve günlük yaşamını belirgin şekilde etkiliyorsa uzman değerlendirmesi önem taşıyor.
TEDAVİDE SADECE KİŞİYE ODAKLANMAK YETERLİ OLMAYABİLİR
Tükenmişlik sendromunun tedavisinde yalnızca kişinin dayanıklılığını artırmaya çalışmak her zaman yeterli olmuyor. Dr. Baştaş, bazı durumlarda sorunun kişinin baş etme becerisinden çok içinde bulunduğu çalışma koşullarıyla ilişkili olabileceğine dikkat çekti.
Aşırı iş yükü, görevler üzerinde kontrol eksikliği, sürekli ulaşılabilir olma baskısı, yeterli dinlenme fırsatının bulunmaması ve iş-özel hayat dengesinin bozulması, tükenmişliği besleyen önemli faktörler arasında yer alıyor. Bu nedenle tedavi sürecinde çalışma koşullarının da değerlendirilmesi gerekiyor.
PSİKOTERAPİ HANGİ KONULARDA DESTEK SAĞLAR?
Tükenmişlik yaşayan kişiler için psikoterapi önemli bir destek yöntemi olabiliyor. Psikoterapi sürecinde stresle baş etme becerileri, sınır koyma, mükemmeliyetçilik, iş-yaşam dengesi ve kişinin kendi ihtiyaçlarını fark etmesi gibi konular ele alınabiliyor.
Uzman desteği, kişinin yalnızca mevcut belirtilerle baş etmesine değil, aynı zamanda kendisini tükenmişliğe götüren alışkanlıkları, beklentileri ve çevresel koşulları fark etmesine de yardımcı oluyor. Bu süreç, daha sağlıklı sınırlar kurmayı ve yaşam dengesini yeniden düzenlemeyi kolaylaştırabiliyor.
TÜKENMİŞLİK İÇİN İLAÇ TEDAVİSİ VAR MI?
Dr. Abdulkadir Baştaş, tükenmişliğin kendisi için standart bir ilaç tedavisi olmadığını belirtti. Ancak tükenmişliğe depresyon, anksiyete ya da başka bir psikiyatrik bozukluk eşlik ediyorsa, bu durumda eşlik eden hastalığa yönelik tedavi ayrıca planlanabiliyor.
Bu nedenle kişinin yaşadığı belirtilerin kaynağının doğru değerlendirilmesi büyük önem taşıyor. Uzman muayenesiyle tükenmişliğin tek başına mı yaşandığı, yoksa farklı bir psikiyatrik durumla birlikte mi seyrettiği belirlenebiliyor.
NE ZAMAN PSİKİYATRİSTE BAŞVURMAK GEREKİR?
İşe gitmeden önce yoğun yorgunluk hissediliyorsa, dinlenmeye rağmen toparlanma sağlanamıyorsa, tahammülsüzlük artıyorsa, uyku bozuluyorsa ve dikkat kaybı günlük yaşamı etkiliyorsa profesyonel yardım alınması öneriliyor.
Ankara Etlik Şehir Hastanesi’nin yayımladığı bilgilendirme videosunda da uzun süredir bu belirtileri yaşayan kişilerin destek almaktan çekinmemesi gerektiği vurgulandı. Dr. Baştaş, “Bazen çözüm daha fazla dayanmak değil, sizi bu noktaya getiren koşulları değiştirmektir” sözleriyle önemli bir mesaj verdi.
ANKARA ETLİK ŞEHİR HASTANESİNDEN VATANDAŞLARA BİLGİLENDİRME
Ankara Etlik Şehir Hastanesi, uzman hekimlerin anlatımlarıyla sağlık konularında vatandaşları bilgilendirmeyi sürdürüyor. Hastanenin sosyal medya hesabından paylaşılan videoda bu kez tükenmişlik sendromu ele alındı.
Hastane paylaşımında, tükenmişliğin uzun süreli stresin etkisiyle ortaya çıkabilen; kişinin fiziksel, duygusal ve zihinsel olarak kendini yorgun hissetmesine yol açabilen bir durum olduğunu belirtti. Ankara Etlik Şehir Hastanesi, vatandaşlara sağlıklı günler diledi.
TÜKENMİŞLİK SENDROMUNDA ÖNE ÇIKAN UYARI İŞARETLERİ
| Belirti | Ne Anlama Gelebilir? |
|---|---|
| Sürekli yorgunluk | Dinlenmeye rağmen enerji kaybının devam etmesi |
| İşe karşı isteksizlik | Görevlerin eskisine göre daha ağır ve zor gelmesi |
| Tahammülsüzlük | İnsanlara ve olaylara karşı sabrın azalması |
| Dikkat kaybı | İşe ve günlük görevlere odaklanmakta güçlük yaşanması |
| Uyku sorunları | Uykuya dalma, sürdürme veya dinlenmiş uyanma problemleri |
| Bedensel yakınmalar | Stresle ilişkili fiziksel şikâyetlerin ortaya çıkması |
SAĞLIKLI SINIRLAR TÜKENMİŞLİĞİ ÖNLEMEDE ÖNEMLİ
Tükenmişlik sendromundan korunmak için düzenli dinlenme, gerçekçi iş planlaması, ulaşılabilirlik sınırlarının belirlenmesi, sosyal destek ve iş-özel yaşam dengesinin korunması önem taşıyor. Kişinin kendi ihtiyaçlarını fark etmesi ve gerektiğinde “hayır” diyebilmesi de sürecin yönetilmesine katkı sağlıyor.
Uzmanlar, belirtileri görmezden gelmek yerine erken dönemde destek almanın daha sağlıklı sonuçlar doğurabileceğini belirtiyor. Tükenmişlik, kişinin tek başına daha fazla dayanması gereken bir durum değil; çoğu zaman yaşam koşulları, iş yükü ve destek mekanizmalarıyla birlikte ele alınması gereken bir sağlık sorunu olarak değerlendiriliyor.