Netanyahu ve Nobel kararları sonrası ABD’den UCM’ye yaptırım

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, 9 Ekim 2026’da Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne yönelik yaptırım kararı aldıklarını duyurdu. Washington yönetimi, UCM’nin Amerikalıları yargılamasına izin verilmeyeceğini açıklarken; Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler, kararın ceza adaleti arayışına ciddi darbe vuracağını bildirdi.

ABD UCM’YE YAPTIRIM KARARI ALDI

ABD yönetimi, Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne yönelik yeni yaptırım kararını kamuoyuna duyurdu.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, kararın UCM’nin ABD vatandaşları üzerindeki yargı yetkisi girişimlerine karşı alındığını belirtti. Rubio, yaptığı açıklamada, Başkan Donald Trump’ın Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin Amerikalıları yargılamasına izin vermeyeceğini ifade etti.

Washington yönetimi, alınan yaptırım kararıyla mahkemenin finansal kaynaklarına ve operasyonel kapasitesine yönelik baskı oluşturmayı hedefliyor.

NOBEL BARIŞ ÖDÜLÜ AYRINTISI DİKKAT ÇEKTİ

ABD’nin Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne yaptırım kararı, 2026 Nobel Barış Ödülü’nün açıklanmasından kısa süre sonra geldi.

Uluslararası Adalet Divanı eski yargıcı Navanethem “Navi” Pillay’ın Nobel Barış Ödülü’ne layık görülmesi, Washington’daki kararın zamanlamasını daha da dikkat çekici hale getirdi. ABD Başkanı Donald Trump’ın uzun süredir Nobel Barış Ödülü beklentisi içinde olduğu yönündeki değerlendirmeler, kararın siyasi arka planına ilişkin tartışmaları artırdı.

Ancak ABD yönetimi, yaptırım kararını resmi olarak UCM’nin Amerikalıları yargılama ihtimaline ve mahkemenin ABD ile müttefiklerine yönelik adımlarına karşı alındığını belirterek açıkladı.

RUBİO: UCM TEHDİTLERİNE SON VERECEK YA DA ORTADAN KALKACAK

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne yönelik sert ifadeler kullandı.

Rubio, “Başkan Trump, UCM’nin Amerikalıları yargılamasına asla izin vermeyecek. Bu nedenle ABD bugün UCM’ye yönelik yaptırımlar uygulamaktadır. Bu yasa dışı mahkemeyle yapılan işlemleri yasaklayarak, kaynaklarını kesecek ve operasyonel kabiliyetlerini felç edeceğiz” dedi.

Rubio ayrıca, “Ya UCM tehditlerine son verecek ya da UCM’yi ortadan kaldıracağız” ifadelerini kullandı.

YAPTIRIMLAR 6 AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRECEK

ABD Hazine Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, yaptırımların 6 ay sonra yürürlüğe gireceği bildirildi.

Açıklamaya göre yaptırım kararında bazı istisnalar da yer alacak. İletişim, yazılım, ödeme, emeklilik ve tutuklularla bağlantılı işlemler için sınırlı muafiyetler uygulanacak.

ABD yönetimi, yaptırımların mahkemeye ve UCM’ye taraf devletlere Washington’ın endişelerini giderme fırsatı tanıyacak şekilde yapılandırıldığını belirtti.

ABD’NİN HEDEFİNDE UCM’YE HİZMET VEREN ŞİRKETLER VAR

ABD’nin yeni yaptırım kararı, Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne hizmet sağlayan şirketleri de kapsıyor.

Washington yönetimi, mahkemeyle yapılan belirli işlemlerin yasaklanacağını ve UCM’nin kaynaklarının sınırlandırılacağını açıkladı. Bu kapsamda, mahkemenin teknik, finansal ve operasyonel işleyişine katkı sağlayan bazı hizmet alanlarının yaptırımlardan etkilenmesi bekleniyor.

ABD, uzun süredir UCM’nin Amerikan vatandaşları ve müttefikleri üzerindeki yargı girişimlerine karşı çıkıyor.

UCM 2002 YILINDA KURULDU

Uluslararası Ceza Mahkemesi, 2002 yılında Roma Statüsü kapsamında kuruldu.

Mahkeme; soykırım, insanlığa karşı suçlar, savaş suçları ve saldırı suçu kapsamında bireylerin cezai sorumluluğunu değerlendirme yetkisine sahip bulunuyor. UCM, devletleri değil, ağır uluslararası suçlardan sorumlu olduğu değerlendirilen kişileri yargılıyor.

ABD ise Roma Statüsü’ne taraf olmayan ülkeler arasında yer alıyor ve mahkemenin kendi vatandaşları üzerindeki yetkisini tanımıyor.

ABD MÜTTEFİKLERİNDEN UCM’Yİ DİZGİNLEMESİNİ İSTEDİ

Rubio, açıklamasında ABD’nin müttefiklerine de çağrı yaptı.

ABD Dışişleri Bakanı, büyük kısmı Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne taraf olan ve savunmaları için Amerikan askerî desteğine güvenen müttefik ülkelerden mahkemeyi “dizginlemelerini” beklediklerini söyledi.

Bu açıklama, UCM’ye taraf olan Avrupa ülkeleri başta olmak üzere birçok müttefik ülkeyle Washington arasında yeni bir diplomatik tartışma başlatabilecek nitelikte değerlendiriliyor.

BM’DEN ABD’NİN YAPTIRIM KARARINA TEPKİ

Birleşmiş Milletler, ABD’nin Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne yönelik yaptırım kararına tepki gösterdi.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, yaptırımları kınadı ve kararın uluslararası ceza adaleti arayışına ciddi bir darbe vurduğunu belirtti.

BM açıklamasında, yaptırımların mahkemenin görevini yerine getirme kapasitesini olumsuz etkileyebileceği ifade edildi. Ayrıca mahkemenin BM Güvenlik Konseyi ve Roma Statüsü’ne taraf devletler tarafından önüne getirilen dosyalarda mağdurlar için adalet sağlamaya çalıştığı vurgulandı.

AB: UCM’NİN ÇALIŞMALARINI KORUMAK ÖNCELİĞİMİZ

Avrupa Birliği de ABD’nin yaptırım kararına karşı Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne destek açıklaması yaptı.

AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, UCM’nin uluslararası ceza adaleti sisteminin temel taşlarından biri olduğunu söyledi.

Kallas, mahkemenin uluslararası hukuk kapsamındaki en ağır suçlardan sorumlu kişileri yargıladığını belirterek, UCM’nin çalışmalarının korunmasının Avrupa Birliği için öncelik olduğunu kaydetti.

KALLAS: 6 AYLIK SÜRE DİYALOG İÇİN FIRSAT SUNUYOR

Kaja Kallas, yaptırımların yürürlüğe girmesinden önceki 6 aylık sürenin diplomasi açısından önemli olduğunu belirtti.

Kallas, ABD’nin yaptırım uygulama niyetini açıklamasının ardından UCM Başkanı Tomoko Akane ile görüştüğünü ifade etti. AB temsilcisi, tedbirlerin yürürlüğe girmesinden önceki dönemin diyalog için fırsat sunduğunu söyledi.

Avrupa Birliği, UCM’nin faaliyetlerini sürdürebilmesi için gerekli adımların atılacağını bildirdi.

HOLLANDA: ABD İLE DİYALOG KRİTİK ÖNEMDE

Uluslararası Ceza Mahkemesi’ne ev sahipliği yapan Hollanda da yaptırım kararına ilişkin açıklama yaptı.

Hollanda Başbakanı Rob Jetten, yaptırımların yürürlüğe girmesine kadar geçecek 6 aylık sürede ABD ile diyaloğun sürdürülmesinin kritik olduğunu belirtti.

Hollanda, Lahey’de bulunan UCM’nin çalışmalarını sürdürebilmesi için uluslararası ortaklarla koordinasyon içinde hareket edileceğini açıkladı.

UCM NETANYAHU VE GALLANT HAKKINDA KARAR ALMIŞTI

Uluslararası Ceza Mahkemesi, daha önce İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve eski İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant hakkında tutuklama emri çıkarmıştı.

Mahkeme, İsrail’in Gazze Şeridi’ndeki saldırıları nedeniyle Netanyahu ve Gallant’ın savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar kapsamında sorumluluk taşıdığı iddialarını değerlendirmişti.

Bu karar, ABD ile UCM arasındaki gerilimi artıran başlıklardan biri olarak öne çıkmıştı.

ULUSLARARASI CEZA ADALETİ TARTIŞMASI BÜYÜYOR

ABD’nin yaptırım kararı, uluslararası ceza adaleti, egemenlik, yargı yetkisi ve savaş suçlarının soruşturulması başlıklarında yeni bir tartışma başlattı.

Washington yönetimi, UCM’nin ABD vatandaşları üzerinde yetkisi olmadığını savunurken; AB ve BM, mahkemenin bağımsız şekilde çalışmasının uluslararası hukuk açısından korunması gerektiğini belirtiyor.

Yaptırımların 6 ay sonra yürürlüğe girecek olması, taraflar arasında diplomatik temaslar için zaman tanıyor.