Ankara Çayı’nda 34 kademeli HES iddiası: Keçikaya'ya da dava açılacak
Ankara’da ABD merkezli H2O International’ın Keçikaya ve Bozçakır Arşimet Burgu HES projelerine ÇED verildiği iddia edildi; Keçikaya da davalık oluyor.
Başkentte su kesintilerinin gündeme geldiği dönemin ardından Ankara Çayı üzerinde iki aşamalı HES planına onay çıktığı iddia edildi. Yetkili bakanlığın, Polatlı’daki Keçikaya ve Bozçakır projelerine “ÇED olumlu” verdiği ileri sürülüyor. Sahada 34 kademeli kurulum öngörülüyor. Bölge sakinleri yargıya gideceklerini, süreci durdurmayı hedeflediklerini aktardı.
ÇED ONAYI VE PROJE DETAYLARI
H2O International’ın Polatlı’da planladığı “Keçikaya Arşimet Burgu HES” için “ÇED olumlu” kararı verildiği iddia ediliyor; 18 kademede 54 türbin içeren tesisin yaklaşık 992 milyon TL maliyetle kurulacağı, lastik savaklı regülatörden alınan suyun burgu türbinlerden geçirilerek enerjiye dönüştürüleceği ileri sürülüyor.
Aynı akış üzerinde “Bozçakır Arşimet Burgu HES” için de bakanlık onayı alındığı iddiası paylaşılıyor; 926 milyon TL bedelli projede 16 tesis ve üç üniteden oluşan betonarme santral planlandığı, toplamda 34 kademeli HES zinciri hedeflendiği öne sürülüyor.
VATANDAŞLAR BİLGİLENDİRME İSTEMEDİLER
ÇED sürecindeki HKT’nin 23 Ağustos 2024’te yapıldığı, toplantıda vatandaşların bilgilendirme istemediklerini beyan ettikleri ve tutanağın ardından oturumun sonlandırıldığı iddia ediliyor; yerel paydaşların süreç şeffaflığı talep ettiği belirtiliyor.
SU GÜVENLİĞİ VE TARIMSAL RİSK
Ankara’da yaşanan su kıtlığı ve kesintilerinin ardından nehir yatağında çok kademeli enerji üretiminin akım rejimi, ekosistem ve sulama üzerinde baskı yaratabileceği iddia ediliyor; iklim krizi ve kuraklıkla kesişen riskler gündeme taşınıyor.
BOZÇAKIR İÇİN DAVA AÇILDI, KEÇİKAYA İÇİN HAZIRLIK VAR
Vatandaşlar, birinci sınıf tarım arazilerinin etkileneceği gerekçesiyle acele kamulaştırma kararına ve Bozçakır HES onayına dava açtıklarını, Keçikaya için de dosya hazırladıklarını iddia ediyor; yürütmenin durdurulması taleplerinin gündeme geleceği ifade ediliyor.
İLERLEME TAKVİMİ İDDİALARI
Projelerin Arşimet burgu teknolojisiyle balık geçişi ve düşük düşü farklarında verim iddiasıyla savunulduğu, kurulum ve işletme takviminin aşamalı planlandığı öne sürülüyor; resmi yanıt ve nihai uygulama takvimi için gözler bakanlığa çevriliyor.
UZMANLAR NE DİYOR?
ÇED raporlarında kümülatif etki değerlendirmesi ve akarsu bütünlüğü analizinin belirleyici olduğu; çoklu kademelerde debi yönetimi, sediman geçişi ve tarımsal suya erişimin kritik başlıklar olduğuna dikkat çekildiği iddia ediliyor.
ÜRETİCİLER NE DİYOR?
Üreticiler, “Suyumuz olmazsa ürün de olmaz, projeyi durdurmak için davamızı sürdüreceğiz” şeklindeki kararlılıklarını yinelediklerini iddia ediyor; enerji üretimi ile tarımsal sulama arasında öncelik dengesinin gözetilmesini talep ediyor.
Paydaşlar, çevresel izleme, akım garantileri, balık geçidi işlevselliği ve can suyu uygulamasının bağımsız denetimle izlenmesini, güncel raporların kamuya açık paylaşılmasını talep ettiklerini iddia ediyor.