Ankara Tren Garı’nda yolcu garantisi krizi: Fark yüzde 70,2 mi?
CHP’li Deniz Yavuzyılmaz, Ankara Tren Garı’nda ''yolcu garantisi'' ile ''mevcut sayı'' farkının %70,2 olduğunu ve 15 milyon dolar+KDV ödeneceğini açıkladı.
Ankara’da YİD kapsamındaki tren garı için verilen 10 milyon giden yolcu garantisinin 2025 döneminde 2 milyon 988 bin 6’da kaldığı bilgisi paylaşıldı; CİMER yanıtına dayandırılan verilere göre oluşan fark nedeniyle Hazine’nin şirkete güncel kurla 630 milyon lira+KDV ödeme yapacağı belirtildi.
CHP Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, CİMER başvurusu sonucu Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı’nın gönderdği verileri aktardı; TBMM tutanaklarını da referans gösterdi.
YOLCU GARANTİSİ VE GERÇEKLEŞME RAKAMLARI
30 Ekim 2024–29 Ekim 2025 döneminde giden yolcu garantisi 10.000.000 olarak belirlenirken, gerçekleşen yolcu sayısı 2.988.006 oldu; bu tablo yüzde 70,2’lik sapmaya işaret ediyor. Ancak İletişim Başkanlığı 10.000.000 yolcu garantisini vurgularken, "gelen" ya da "giden" ifadelerini kullanmıyor. İletişim Başkanlığının verileri esas alındığında, 6.010.595 gerçekleşen yolcu, 10.000.000 yolcu garantisi arasındaki fark "yüzde 40 ödeme" oluyor.
HAZİNE YÜKÜ: 15 MİLYON DOLAR + KDV
Yavuzyılmaz’a göre garanti farkı nedeniyle şirkete 15 milyon dolar + KDV ödenecek; güncel kur çevriminde tutar yaklaşık 630 milyon TL + KDV seviyesine karşılık geliyor.
YİD MODELİ VE MALİ RİSK TARTIŞMASI
YİD projelerinde garanti mekanizmaları, talep gerçekleşmesi düşük kaldığında kamuya mali yük oluşturuyor; uzmanlar şeffaflık, talep tahminleri ve risk paylaşımı maddelerinin sözleşme tasarımında kritik olduğuna dikkat çekiyor.
MUHALEFETİN ELEŞTİRİSİ VE İKTİDARIN SAVUNMASI
Muhalefet, yolcu/taşıt garantilerinin bütçeye ilave yük ürettiğini savunurken; hükümet kanadı, bu yatırımların hizmet kalitesini artırdığını, ulusal ağın modernizasyonuna ve kapasite kullanımına katkı sunduğunu belirtiyor.
ANKARA TREN GARI’NIN İŞLETME MODELİ
Yavuzılıymaz’ın paylaşımında Ankara Tren Garı’nın Yap-İşlet-Devret modeli kapsamında işletildiği vurgulandı; talep garantilerinin sözleşme eki protokoller ve yıllık gerçekleşmelerle karşılaştırıldığı ifade edildi.
KUR ETKİSİ VE BÜTÇE YANSIMALARI
Dolar bazlı garanti ödemelerinde kur seviyesi, bütçe gerçekleşmelerini doğrudan etkiliyor; yıllık kapanışta kur ve KDV hesaplarıyla toplam kamu ödemesi kalemi netleşecek.
Veriler CİMER yanıtına dayanıyor; kamuoyunda tartışma sürerken, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile işletmeci taraftan kapsamlı bir bilgilendirme yapılması bekleniyor.