2024 GSYH verilerinde İstanbul zirvede! Peki Ankara kaçıncı sırada?
Ankara, 2024’te Türkiye GSYH’sinden aldığı yüzde 10,5’lik payla ikinci sıraya yerleşirken; İstanbul kişi başına gelirde 802.669 lirayla liderliği korudu.
Türkiye İstatistik Kurumu, 2024 yılına ilişkin il bazında gayrisafi yurt içi hasıla verilerini yayımladı. Açıklanan rakamlar, ülke genelindeki ekonomik faaliyetlerin şehir bazında nasıl şekillendiğini ortaya koyarken, Ankara başta olmak üzere özellikle büyükşehirlerin GSYH içindeki belirleyici rolü dikkat çekti.
İSTANBUL TOPLAM GSYH’DE AÇIK ARA ÖNDE
Verilere göre İstanbul, 2024’te toplam 13 trilyon 10 milyar 693 milyon liralık ekonomik büyüklüğe ulaşarak Türkiye GSYH’sinin yüzde 29,2’sini tek başına oluşturdu. Ankara, 4 trilyon 672 milyar 844 milyon lira ve yüzde 10,5 payla ikinci sıraya otururken; İzmir 2 trilyon 562 milyar 758 milyon lira ve yüzde 5,7 payla üçüncü sırada yer aldı.
EN GERİDEKİ İLLER BELLİ OLDU
İl düzeyindeki hesaplamalarda Gümüşhane 41 milyar 875 milyon lirayla en düşük GSYH’ye sahip il olarak kayda geçti. Bu ili 35 milyar 502 milyon lirayla Ardahan ve 28 milyar 137 milyon lirayla Bayburt izledi. Ülke genelinde ilk 5 il, toplam GSYH’nin yüzde 53’ünü oluşturdu.
KİŞİ BAŞINA GSYH LİSTESİNDE İSTANBUL ZİRVEDE
Kişi başına düşen gelirde 2024’ün lideri 802.669 lirayla yine İstanbul oldu. Kocaeli 788.873 lirayla ikinci sıraya yerleşirken, Ankara 788.859 lirayla üçüncü sırada konumlandı. Listenin alt sıralarında 203.049 lirayla Van, 194.660 lirayla Ağrı ve 188.144 lirayla Şanlıurfa yer aldı. Türkiye ortalamasının üzerinde kalan il sayısı ise 11 olarak açıklandı.
FAALİYET BAZLI DAĞILIMDA İSTANBUL’UN BELİRLEYİCİ PAYI
GSYH’yi oluşturan sektörlere bakıldığında, İstanbul’un tarım, ormancılık ve balıkçılık ile diğer hizmetler dışında tüm alanlarda ilk sırada yer aldığı görüldü. Kentin bilgi ve iletişim faaliyetlerindeki payı yüzde 64 olurken, finans ve sigorta hizmetlerinde yüzde 59,3, mesleki ve idari hizmetlerde yüzde 39, ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetlerinde yüzde 39,8 ve inşaatta yüzde 27,8’lik oranlar kaydedildi.
TARIMDA KONYA, DİĞER HİZMETLERDE ANKARA ÖNDE
Tarım, ormancılık ve balıkçılık faaliyetlerinde Konya yüzde 5,6 payla ilk sırayı aldı. Ankara ise yüzde 44,9’luk oranla diğer hizmet faaliyetlerinde lider oldu. İstanbul’un ticaret, ulaştırma, konaklama ve yiyecek hizmetlerinden aldığı pay yüzde 39,8 olarak hesaplandı ve bu kalem, kentin toplam GSYH’sinin yüzde 33,9’unu oluşturdu.
İSTANBUL’DA SANAYİ VE DİĞER SEKTÖRLERİN PAYI
İstanbul’un toplam GSYH’si içinde sanayi sektörü yüzde 15,1’lik oranla ikinci sırayı alırken, mesleki, idari ve destek hizmet faaliyetleri yüzde 7,2’lik payla üçüncü sıraya yerleşti. Böylece kent, 2024 ekonomik yapısında ağırlıklı olarak ticaret ve hizmet sektörleriyle öne çıktı.
YILLIK GSYH ARTIŞINDA 46 İL ÜLKE ORTALAMASINI GEÇTİ
Zincirlenmiş hacim endeksi verilerine göre, Türkiye’nin yıllık GSYH’si 2024’te bir önceki yıla kıyasla yüzde 3,3 arttı. Bu artış oranını aşan il sayısı 46 olarak açıklandı. Adıyaman yüzde 31,4’lük değişim oranıyla en yüksek artışı kaydederken, onu yüzde 17,1 ile Bayburt ve yüzde 17 ile Malatya izledi.
AZALIŞ GÖSTEREN İLLER VE BÜYÜMEYE KATKI
En yüksek daralma yüzde 2,4 ile Bilecik’te görüldü. Kırşehir yüzde 5,7 ve Erzincan yüzde 7,9’luk azalışlarla daralma yaşayan diğer iller oldu. Türkiye’nin yıllık GSYH artışına en büyük katkı yüzde 0,62 ile İstanbul’dan geldi. Ankara yüzde 0,44 ile ikinci sırada yer aldı. Negatif katkı veren iller arasında Erzincan yüzde 0,017 ile ilk sıradayken, onu Kırşehir yüzde 0,012 ve Adana yüzde 0,011 ile takip etti.