Kira sözleşmelerinde ''14 günlük cayma'' doğru mu? Cayma mümkün mü?

Başkent Ankara başta olmak üzere Türkiye genelinde kiralık konut piyasasında yaşanan hareketlilik, beraberinde büyük bir hukuki yanılgıyı da getirdi. Sosyal medya platformlarında hızla yayılan "Kira sözleşmesi imzalandıktan sonra 14 gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden iptal edilebilir" şekli̇ndeki̇ asılsız iddialar, hem kiracıları hem de mülk sahiplerini karşı karşıya getirdi. Hukukçular ve gayrimenkul uzmanları, kira akitlerinin tüketici alışverişi gibi değerlendirilemeyeceğini belirterek vatandaşları bu tehlikeli bilgi kirliliğine karşı uyardı. Ankara'daki emlak piyasası temsilcileri, bu tür yanlış bilgilerin mahkemelerdeki dava yükünü artırdığını ve tarafları telafisi güç maddi zararlara uğrattığını ifade etti.

BORÇLAR KANUNU’NDA CAYMA HAKKI DİYE BİR MADDE YOK

Taşınmaz kiralama işlemlerinde geçerli olan mevzuatın sınırları net bir bi̇çi̇mde çizildi. Tüketicilerin internetten aldıkları bir ürünü iade etme hakkıyla kira sözleşmesini birbirine karıştırdığını vurgulayan hukukçular, "Kira sözleşmesi Borçlar Kanunu’na tabidir ve bu kanunda 14 günlük bir cayma süresi tanımlanmamıştır" dedi. Sözleşmenin e-devlet üzerinden veya fiziksel olarak imzalanmasının bu durumu değiştirmediğini kaydeden uzmanlar, imza atıldığı andan itibaren tarafların karşılıklı borç altına girdiğini bildirdi. Bir konutun tutulmasından vazgeçilmesi durumunda "cayma" değil, ancak "fesih" şartlarının devreye girebileceğini söyleyen yetkililer, bunun da ciddi tazminat yükümlülükleri doğurduğunu dile getirdi.

ANKARA EMLAK PİYASASINDA YANLIŞ BİLGİ MAĞDURİYETİ BİTTİ

Sektör temsilcileri, özellikle son dönemde dijitalleşen kiralama süreçlerinin bu yanılgıyı beslediğini kaydetti. Ankara'daki gayrimenkul danışmanları, "Vatandaşımız bir giysi alır gibi ev kiralayabileceğini ve pişman olduğunda iade edebileceğini sanıyor; ancak böyle bir dünya yok" şeklinde konuştu. Sözleşmeye özel bir "cayma maddesi" eklenmediği müddetçe kontratın tam yetkiyle yürürlüğe girdiğini vurgulayan uzmanlar, kiracıların "haklı neden" olmaksızın anahtarı teslim etmeye çalışmasının hukuken geçersiz olduğunu anlattı. Yanlış yönlendirmeler sonucu kapora yakma, emlakçı komisyonu ihtilafları ve tazminat davalarıyla karşılaşanların sayısının hızla arttığı belirtildi.

KONUT KİRALARINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUKUKİ GERÇEKLER

• İmza Bağlayıcıdır: Kira kontratı imzalandığı saniyeden itibaren hukuken geçerli hale gelir ve cayma hakkı tanımaz.
• Mesafeli Satış Değildir: Konut kiralamaları, 14 günlük iade hakkı tanıyan mesafeli satış sözleşmeleri kapsamında yer almaz.
• Fesih Şartları Ayrıdır: Vazgeçme durumunda kiracının, mülk sahibinin makul süre (genellikle 2-3 ay) boyunca uğrayacağı kira kaybını tazmin etmesi gerekiyor.
• Dijital İmza Fark Etmez: Sözleşmenin internet ortamında yapılması, tüketici haklarındaki "iade" maddesini bu işleme dahil etmez.

Emlak profesyonelleri, vatandaşların imza atmadan önce şartları iyice değerlendirmesi ve kulaktan dolma bilgilere itibar etmemesi gerektiğini ifade etti. Ankara genelinde artan bu tip uyuşmazlıkların önüne geçilmesi için noter huzurunda veya uzman danışmanlar eşliğinde işlem yapılmasının önemi bir kez daha ortaya çıktı.