ATO Başkanı Baran’dan AB vizesine “yeşil pasaport” önerisi

Ankara Ticaret Odası (ATO) Yönetim Kurulu Başkanı Gürsel Baran, 30 Ocak 2026’da ATO Meclis Salonu’nda yapılan 29. Dönem Ocak Ayı Olağan Meclis Toplantısı’nda konuştu. Toplantıya Meclis Başkanı Mustafa Deryal başkanlık etti. Baran, Avrupa Birliği’ne erişimde vize sorununu, ihracat hedeflerini ve kayıtlı ekonomiyi güçlendirecek “yeşil pasaport” önerisini gündeme getirdi.

“YEŞİL PASAPORT KAYITLI TİCARETİN ÖDÜLÜ OLSUN” DEDİ

Baran, Türkiye’nin en büyük ticaret ortağı olan Avrupa Birliği pazarına erişimde iş dünyasının vize süreçlerinde zorlandığını söyledi. Bu engeli azaltmak ve kayıtlı ekonomiyi teşvik etmek için stratejik bir öneri sunduğunu belirten Baran, “Yeşil pasaport hem Avrupa Birliği’ne erişimin anahtarı, hem de kayıtlı ticaretin ödülü olarak değerlendirilmelidir” dedi. Baran, vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerini en az 15 yıl boyunca eksiksiz yerine getiren, devlete borcu bulunmayan mükelleflere yeşil pasaport imkânı tanınmasının ihracatı destekleyeceğini vurguladı.

DÜRÜST MÜKELLEF İÇİN 15 YIL ŞARTI: VERGİ VE SGK VURGUSU

ATO Başkanı Baran, önerinin temelinde “dürüst mükellefin görünür ve değerli hale gelmesi” yaklaşımının bulunduğunu ifade etti. Baran, ticaret hayatına başladığı tarihten itibaren en az 15 yıl vergisini ve sosyal güvenlik ödemelerini aksatmadan yapan, ticari faaliyetlerini düzenli ve şeffaf biçimde sürdüren işletmelerin ödüllendirilmesi gerektiğini dile getirdi. Bu modelin, vergi ve prim borçlarının düzenli ödenmesini teşvik edeceğini kaydeden Baran, kayıt dışılıkla mücadelede kalıcı sonuç alınması için teşvik mekanizmalarının güçlenmesi gerektiğini söyledi.

“VİZE SORUNU TİCARETE ENGEL” DİYEREK AB PAZARINA DİKKAT ÇEKTİ

Türkiye’nin dış ticaretinin yüzde 40’tan fazlasının Avrupa Birliği ile yapıldığını hatırlatan Baran, mevcut konjonktürde ihracatı artırmanın önemli bir başarı olduğunu belirtti. Baran, iş dünyasının AB ülkeleriyle görüşme yapması, fuarlara katılması ve yeni müşteri temasları kurması için hızlı ve öngörülebilir vize süreçlerine ihtiyaç duyduğunu söyledi. “Ticaretimizi sürdürebilmemiz için karşılıklı görüşmeleri başlatabilmemiz, fuarlara katılabilmemiz gerekiyor. Ancak vize konusunda yaşanan sıkıntılar, ticaretin önünde ciddi bir engel oluşturuyor” dedi.

2026 GÜNDEMİ: JEOPOLİTİK RİSKLER, TEDARİK ZİNCİRİ VE YAPAY ZEKÂ

Konuşmasında küresel ekonomi başlıklarına da yer veren Baran, 2026’ya “belirsizlik” olarak tanımlanan yeni normalle girildiğini söyledi. Dünyada jeopolitik gerilimler, tedarik zincirlerinde bloklaşma ve yapay zekâ odaklı teknolojik dönüşümün iş yapma biçimlerini etkilediğini ifade eden Baran, Davos’ta yayımlanan “2026 Küresel Riskler Raporu”na atıf yaptı. Baran, bu ortamda ticaretin kurallarının yeniden yazıldığını belirterek, işletmelerin hem rekabetçilik hem de sürdürülebilirlik açısından yeni döneme uyum sağlaması gerektiğini vurguladı.

YEŞİL DÖNÜŞÜM VE DİJİTALLEŞME MESAJI: “MERKEZE KOYMAK ZORUNDAYIZ”

Baran, iklim krizi başlığının gündemden düşmediğini, yeşil dönüşüme uyumun ihracatçı için belirleyici hale geldiğini söyledi. İş süreçlerinin dijitalleşmeyle yeniden tasarlanmasının da kritik olduğunu vurgulayan Baran, “İklim krizini unutmadan yeşil dönüşüme uyum sağlamak ve dijitalleşmeyi iş süreçlerimizin merkezine koymak zorundayız” diye konuştu. Baran, şirketlerin veri yönetimi, e-ihracat altyapısı, dijital tedarik zinciri ve yapay zekâ destekli verimlilik uygulamalarına daha fazla odaklanması gerektiğini dile getirdi.

“YAPTIRIM DEĞİL TEŞVİK” VURGUSU: VERGİYE GÖNÜLLÜ UYUM

Kayıtlı ekonominin güçlenmesi için vergiye gönüllü uyumun artırılmasının önemine işaret eden Baran, denetim ve yaptırım kadar teşvik ve itibar mekanizmalarının da etkili olacağını söyledi. Baran, “Bu şekilde devletimiz, vergiye uyumu cezayla değil, teşvikle güçlendiren bir yaklaşımı tesis etmiş olur” dedi. Vergisini ve primini zamanında ödeyenlerle yükümlülüklerini yerine getirmeyenlerin aynı şekilde değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Baran, “Suyu getirenle testiyi kıran aynı muameleyi görmemeli” sözleriyle yaklaşımını özetledi.

“İHRACAT VE YATIRIMA DOĞRUDAN KATKI” DEĞERLENDİRMESİ

Baran, iş dünyasının uluslararası pazarlara erişimini kolaylaştıracak düzenlemelerin ihracata ve yatırıma doğrudan katkı sağlayacağını ifade etti. Yeşil pasaportun, hem AB ile iş temaslarını hızlandıracağını hem de kayıtlı ticaretin cazibesini artıracağını vurguladı. Baran, bu tür adımların işletmelerin küresel rekabet gücünü destekleyeceğini, aynı zamanda vergi ahlakının güçlenmesine katkı vereceğini kaydetti.