Hacı Bayram’da Teravih: Ankara’da Ramazan Geceleri Manevi Buluşmaya Dönüşüyor

Ankara’da Ramazan ayı boyunca Hacı Bayram Veli Camii ve türbesi çevresinde, özellikle teravih vaktinde, her akşam binlerce kişi Ulus’un ara sokaklarından camiye yöneliyor. Işıklandırılmış tarihi sokaklarda yürüyen vatandaşlar, hem ibadetlerini eda ediyor hem de Ankara’nın köklü dini ve kültürel geleneğini yerinde yaşıyor. Tarihi cami ve çevresi, güvenlik ve belediye ekiplerinin denetiminde, gece geç saatlere kadar yoğunluk yaşıyor.

ANKARA’NIN MANEVİ KALBİ HACI BAYRAMDA ATIYOR

Ankara’da Ramazan’ın manevi atmosferini solumak isteyenler için Hacı Bayram Veli Camii, sıradan bir ibadet mekânı olmanın çok ötesine geçiyor. Ulus Meydanı’ndan başlayıp tarihi sokaklara yayılan bu deneyim, hem şehrin hafızasını hem de bugününü bir araya getiriyor. 15. yüzyıldan bu yana ayakta olan cami ve türbe, modern Ankara’nın resmi ve gri yüzünün hemen ardında, sıcak, samimi ve derin bir manevi kimlik sunuyor.

Akşam ezanıyla birlikte iftar sofralarının dağılmasının ardından, Ulus’un kalabalığı kısa bir süreliğine duruluyor. Ancak yatsı vaktine yaklaşırken meydan ve çevresi yeniden canlanıyor. 

Metro çıkışlarından, otobüs duraklarından ve ara sokaklardan gelen insanlar, camiye doğru aynı istikamete yürümeye başlıyor. Bu yürüyüş, sadece fiziksel bir hareket değil; gündelik koşturmacadan sıyrılıp içsel bir huzura yönelişi simgeliyor.

ULUS'TA IŞIKLANDIRILAN SOKAKLAR RAMAZAN’I YAŞATIYOR

Ulus’un dar ve Arnavut kaldırımlı sokakları, Ramazan boyunca özel ışıklandırmalarla bambaşka bir çehreye bürünüyor. Sarı sokak lambalarının loş ışığı, tarihi Ankara evlerinin gölgeleri ve Ramazan süslemeleri, bölgeye adeta açık hava sahnesi görünümü kazandırıyor. Bu güzergâhtan Hacı Bayram’a doğru ilerleyen vatandaşlar, kalabalığın oluşturduğu sessiz ve ağırbaşlı ritme kendiliğinden uyum sağlıyor.

Yol boyunca en baskın ses, ayak sesleri ve camiden yükselen Kur’an tilavetinin yankısı oluyor. Sokak başına yaklaşıldıkça minarelerden gelen tilavet daha belirgin hâle geliyor; bu da, henüz caminin avlusuna varmadan ibadete manen hazırlanmaya zemin hazırlıyor. Gençlerden yaşlılara, ailelerden yalnız gelenlere kadar farklı kesimler, aynı hedefe doğru ağır ama kararlı adımlarla ilerliyor.

Hacı Bayram Veli Türbesi ÇEVRESİNDE MANEVİ YOĞUNLUK ARTIYOR

Cami avlusuna girildiğinde, dışarıdaki kalabalığın hareketliliği yerini daha derin bir sükûnete bırakıyor. Hacı Bayram Veli Türbesi’nin hemen yanı başında bulunmanın etkisi, buradaki atmosferi Ankara’daki pek çok camiden farklı kılıyor. Teravih öncesi vakitlerde, türbe çevresinde dualar eden, Kur’an okuyan ve sessizce oturup iç muhasebe yapan çok sayıda vatandaş göze çarpıyor.

Kalabalık olmasına rağmen avluda dikkat çeken bir dinginlik hissediliyor. İnsanlar yüksek sesle konuşmaktan kaçınıyor, çocuklar bile bu havadan etkilenerek nispeten daha sakin davranıyor. Cami ve türbenin tuğla duvarları, ahşap süslemeleri ve yüzyıllık mimari detayları, ziyaretçilere Ankara’nın dini tarihini adeta canlı bir kitap gibi okuma imkânı sunuyor. Gül suyu kokusu, esanslar ve serin Ankara akşamı, avlunun havasına ayrı bir derinlik katıyor.

HACI BAYRAM'DA TERAVİH NAMAZI KENTTE BİRLİK HİSSİ OLUŞTURUYOR

Yatsı ezanının okunmasıyla birlikte, cami içi ve avludaki saflar hızla dolmaya başlıyor. “Allahu Ekber” nidaları eşliğinde başlayan teravih namazı, Ankara’nın farklı semtlerinden gelen binlerce kişiyi aynı anda aynı niyet etrafında birleştiriyor. Safların sıklaşması, omuz omuza ibadet eden kalabalıkta güçlü bir aidiyet ve birlik duygusu oluşturuyor.

Cami içindeki yerler dolduğunda, seccadeler ve hasırlar avluya, merdivenlere, hatta cami çevresindeki açık alanlara kadar taşıyor. Açık havada, gökyüzünün altında kılınan teravihin, vatandaşlar nezdinde ayrı bir lezzeti olduğu ifade ediliyor. Zaman zaman uygulanan Enderun usulü teravih ve müezzinlerin makamlı ilahileri, geceyi klasik Osmanlı Ramazanlarını hatırlatan bir musikîye dönüştürüyor.

Arka saflarda zaman zaman koşuşturan çocukların sesleri de bu manzaraya ekleniyor. Cemaat, bu sesleri çoğunlukla Ramazan’ın neşesi olarak karşılıyor. Camideki ciddiyet, çocukların masum gülüşleriyle yumuşuyor; bu sayede mekân, sadece yetişkinler için değil, aileler ve çocuklar için de hatıra oluşturan bir buluşma noktası hâline geliyor.

NAMAZ SONRASINDA SOSYAL HAYAT CANLANIYOR

Teravih namazının sona ermesi, Hacı Bayram çevresinde gecenin bittiği anlamına gelmiyor. Aksine, ibadet sonrası sosyal hareketlilik daha görünür hâle geliyor. Cami çıkışında kurulan çay ocakları, lokmalar, tatlı tezgâhları ve sokak satıcıları, gecenin ikinci bölümünü başlatıyor. Vatandaşlar, buharı tüten çaylar eşliğinde hem Ramazan üzerine sohbet ediyor hem de günlük hayatın meselelerini paylaşıyor.

Geleneksel kıyafetli satıcıların ikram ettiği Osmanlı şerbeti, iftar sonrası serinletici bir alternatif olarak ilgi görüyor. Kimi vatandaşlar şerbet alırken, kimileri de caminin alt kısmına doğru yönelerek kitap ve dini yayın satan dükkânları geziyor. 

Tesbihler, küçük hediyelikler, esanslar ve gül suları, hem Ramazan hatırası hem de sevdiklerine götürülecek manevi anlamı yüksek hediyeler olarak tercih ediliyor.

Bu hareketlilik, Ankara’nın çoğu zaman “bürokratik” ve “resmi” olarak anılan yüzünün ardında, güçlü bir mahalle ve cemaat kültürünün hâlâ var olduğunu gösteriyor. 

Gece ilerledikçe yoğunluk azalsa da, sokak lambalarının altında yürüyen son gruplar camiden ayrılırken bile, Hacı Bayram çevresindeki manevi hava kolay kolay dağılmıyor.

HACI BAYRAMDA RAMAZAN BOYUNCA YETKİLİLER DÜZENİ VE GÜVENLİĞİ SAĞLIYOR

Ankara’da Ramazan boyunca artan bu yoğunluk nedeniyle, Hacı Bayram çevresinde güvenlik ve belediye ekipleri de aktif olarak görev yapıyor. Trafik akışının düzenlenmesi, kalabalığın kontrollü şekilde yönlendirilmesi ve olası sağlık sorunlarına müdahalede bulunulması amacıyla bölgede zaman zaman ek önlemler alınıyor. Özellikle hafta sonları ve Kadir Gecesi gibi özel gecelerde, cami çevresindeki yoğunluğun daha da arttığı biliniyor.

Yetkililer, çocuklu ailelerin kalabalık içinde dikkatli olmaları, yaşlı ve hareket kısıtlılığı bulunan vatandaşların mümkün olduğunca avluya yakın alanlarda konumlanmaları gerektiği konusunda uyarılar yapıyor. Namaz öncesi ve sonrası anonslarla, hem manevi atmosferin korunması hem de güvenliğin sağlanması hedefleniyor.

ANKARA’DA HACI BAYRAM ZİYARETİ GELENEĞİ SÜRDÜRÜLÜYOR

Hacı Bayram Veli Camii ve türbesi, sadece Ramazan ayında değil yılın genelinde de Ankara’nın önemli ziyaret noktalarından biri. 

Ancak Ramazan geceleri, bu geleneğin en yoğun ve en görünür hâle geldiği dönem olarak öne çıkıyor. Şehre yeni taşınanlar, öğrenciler, memurlar ve farklı illerden gelen ziyaretçiler, Ankara’nın manevi kalbini tanımak için ilk adımı çoğu zaman bu camiden atıyor.

Böylece Hacı Bayram, nesiller arası bir köprü görevi de görüyor. Büyüklerinden bu mekânı dinleyerek büyüyen gençler, bugün aynı taşlara basıyor, aynı avluda oturuyor ve aynı minarenin gölgesinde teravih kılıyor. Bu süreklilik, hem Ankara’nın dini hayatını hem de toplumsal hafızasını güçlendiren önemli bir unsur olarak değerlendiriliyor.