Nallıhan'dan tüm dünyaya tanıtıyor

Ankara’nın Nallıhan ilçesinde yaşayan Hüseyin Tırıl, emeklilik sonrası başladığı ipek iğne oyası yolculuğunda geleneksel el sanatlarını uluslararası platformlara taşımayı başardı. Yaklaşık 15 yıl boyunca adliyede zabıt katibi olarak görev yapan Tırıl, 2010 yılında emekliye ayrıldıktan sonra kendisini tamamen Anadolu’nun köklü el sanatlarından biri olan ipek iğne oyasına adadı. Bu alanda eğitim alan Tırıl, daha sonra Nallıhan Turizm Gönüllüleri Derneği tarafından kurulan Nal-Etik Kadın Kooperatifi bünyesinde üretim çalışmalarına katıldı. Kadınlarla birlikte hazırladığı eserler zamanla yurt dışında da ilgi görmeye başladı.

GELENEKSEL SANAT MODERN TASARIMLARLA BULUŞUYOR

Saf ipek ipliklerin özel tekniklerle işlenmesiyle ortaya çıkan ipek iğne oyası, Nallıhan’ın önemli kültürel değerleri arasında yer alıyor. Hüseyin Tırıl, hazırlanan eserlerde kullanılan ipliklerin büyük bölümünün ipekten oluştuğunu belirterek, yapılacak tasarıma göre ipliklerin özel olarak hazırlandığını ifade etti. İğne, makas ve ipek ipliğin bir araya gelmesiyle oluşturulan eserlerin üretim sürecinin oldukça uzun olduğunu anlatan Tırıl, bazı çalışmaların bir ayda tamamlanırken bazı eserlerin hazırlanmasının beş aya kadar uzayabildiğini söyledi. Her tasarımın farklı teknikler ve detaylar içerdiğini belirten sanatçı, hayal edilen her figürün ilmek ilmek işlenerek ortaya çıkarıldığını dile getirdi.

720 KADIN ÜRETİME KATKI SAĞLIYOR

Nallıhan Turizm Gönüllüleri Derneği bünyesinde faaliyet gösteren kooperatifin bölgedeki kadınlar için önemli bir üretim alanı oluşturduğunu belirten Tırıl, kooperatif çatısı altında 720 kadının çalıştığını söyledi. Üretilen eserlerin hem kültürel mirasın korunmasına hem de kadın emeğinin değerlendirilmesine katkı sunduğunu ifade eden Tırıl, hazırladığı çalışmalarla kadınlara örnek olmaya çalıştığını ve deneyimlerini paylaşarak yeni ustaların yetişmesine destek verdiğini kaydetti.

İPEK İĞNE OYALARI DÜNYANIN FARKLI ÜLKELERİNE ULAŞIYOR

Hazırlanan takılar ve el sanatları ürünleri yalnızca Türkiye’de değil, uluslararası pazarda da ilgi görüyor. Hüseyin Tırıl, pandemi öncesinde ürünlerin 23 farklı ülkeye ihraç edildiğini belirterek, günümüzde de Japonya, İngiltere, Almanya, Fransa ve çeşitli Avrupa ülkelerine satışların sürdüğünü ifade etti. Kooperatif aracılığıyla gerçekleştirilen ihracat sayesinde kadınların emeklerinin dünya pazarlarına ulaştığını vurgulayan Tırıl, fuarlara katılarak hem ürünleri tanıttıklarını hem de yeni müşterilerle buluşma fırsatı yakaladıklarını söyledi.

ULUSLARARASI PLATFORMDA TÜRKİYE’Yİ TEMSİL ETTİ

İpek iğne oyasının tanıtımı için yurt dışında da çeşitli çalışmalar gerçekleştiren Hüseyin Tırıl, Belçika’da 57 ülkenin temsilcilerine sunum yaptığını belirtti. Ayrıca Karadağ’da eğitmen olarak görev aldığını ifade eden Tırıl, burada Türk ve yabancı uyruklu kadınlara üç ay boyunca iğne oyası eğitimi verdiğini aktardı. Karadağ’da 150 tasarımın yer aldığı bir sergi açtıklarını belirten sanatçı, amaçlarının Anadolu’ya özgü bu sanat dalını daha geniş kitlelere tanıtmak olduğunu söyledi.

İĞNE OYALARI DUYGULARIN DİLİ OLARAK KULLANILIYORDU

Hüseyin Tırıl, iğne oyalarının geçmişte yalnızca süs amacıyla kullanılmadığını, aynı zamanda kadınların duygularını ve yaşamlarını ifade ettikleri önemli bir iletişim aracı olduğunu anlattı. Geçmiş dönemlerde kadınların hazırladıkları oyalarla çevrelerine çeşitli mesajlar verdiğini belirten Tırıl, biber oyasının gelin ile kaynana arasındaki anlaşmazlığı simgelediğini, menekşe oyasının hamilelik haberini verdiğini ifade etti. Papatya oyasının mutluluğu, üzüm oyasının aile içindeki tatlılığı, mısır oyasının ise bereketi temsil ettiğini aktaran Tırıl, kızılcık oyasının da kişinin yaşadığı sıkıntılara rağmen mutlu görünmeye çalışmasını anlattığını söyledi.

KÜLTÜREL MİRASIN TAŞIYICISI OLARAK GURUR DUYUYOR

Yıllar içerisinde geliştirdiği özgün tasarımlarla çeşitli yarışmalarda derece ve mansiyon ödülleri kazanan Hüseyin Tırıl, Nallıhan’da düzenlenen Uluslararası İpek İğne Oyaları ve Tapduk Emre’yi Anma Festivali kapsamında da önemli başarılar elde etti. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kendisine verilen “Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı Sanatçı Kimliği”nin büyük bir anlam taşıdığını belirten Tırıl, geleneksel iğne oyası sanatını gelecek nesillere aktarmaktan ve bu kültürel değeri Türkiye’nin yanı sıra dünyanın farklı ülkelerinde tanıtmaktan mutluluk duyduğunu ifade etti.