Silivri açıklarındaki gemi kazasında bilirkişi raporu ortaya çıktı

Silivri açıklarının yaklaşık 18 mil güneyinde meydana gelen kazada, Kocaeli'den Aliağa'ya boş olarak ilerleyen Alsu isimli tanker ile İskenderun'dan Karadeniz Ereğli'ye 4 bin 199 ton rulo sac taşıyan Tuğberk İmamoğlu isimli kuru yük gemisi çarpıştı.

Saat 03.00 sıralarında meydana gelen olayın ardından Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatılırken, kazaya ilişkin bilirkişi raporu da ortaya çıktı.

Raporda, Alsu'nun köprüüstündeki vardiyanın yalnızca 2. zabit ve 3. kaptan Murat Evciman tarafından yürütüldüğü belirlendi. Evciman'ın kendi ifadesine göre gemiye kazadan yalnızca bir gün önce katıldığı ve 00.00-04.00 vardiyasının bu gemideki ilk seyir görevi olduğu kaydedildi.

Bilirkişi, geminin manevra özellikleri, personel yapısı ve köprüüstündeki cihazlara henüz yeterince hâkim olmayan bir zabitin yoğun trafiğin bulunduğu bir bölgede tek başına bırakılmasını önemli bir zafiyet olarak değerlendirdi.

KAPTAN KAMARASINDA UYUYORDU

Kazanın meydana geldiği yaklaşık 03.13 sıralarında köprüüstünde Evciman dışında gözcü, stajyer ya da dümencinin bulunmadığı da raporda yer aldı.

Vardiyası bulunan gözcü stajyer Yunus Türker ile diğer personelin kamara ve güvertede dinleniyor olmasının köprüüstündeki durumsal farkındalığı azalttığı belirtildi. Kaptan Ahmet Erarslan'ın da çarpışma sırasında köprüüstünde olmadığı ve kamarasında bulunduğu tespit edildi.

Çarpışmanın meydana getirdiği sarsıntıyla uyanan Erarslan'ın yaklaşık 7 ila 10 dakika sonra köprüüstüne çıkabildiği aktarıldı. Erarslan'ın ifadesinde açık denizde gözcü bulundurmama yetkisinin kendisinde olduğunu söylediği, ancak bilirkişinin bu uygulamayı geminin SMS kurallarına aykırı olarak değerlendirdiği bildirildi.

ALSU'NUN VARDİYA UYGULAMASINDA AĞIR İHLALLER

Bilirkişi tarafından Alsu gemisine ait resmi Bridge Management Manual (BMM) yani Emniyetli Seyir El Kitabı da incelendi. Raporda, şirket tarafından belirlenen köprüüstü vardiya standartları ile kaza anındaki fiili uygulama karşılaştırıldı.

Yapılan değerlendirmede, Alsu'nun yoğun ve riskli trafik bölgelerinden biri olan seperasyon hattını geçerken köprüüstünde yalnızca bir zabit bulundurması ve dümenci veya gözcü görevlendirmemesi ağır ihlal olarak nitelendirildi.

Raporda ayrıca geminin gözle ve radar aracılığıyla sürekli gözcülük yapması gerekirken bu şartın yerine getirilmediği belirtildi. Bilirkişi, bu eksikliğin karşı geminin telsiz görüşmesine aykırı biçimde sancağa dönüşünü yeterince erken fark ederek gerekli tepkinin verilmesini engellediği değerlendirmesinde bulundu.

ÇATIŞMAYI ÖNLEMEK İÇİN DAHA ERKEN MÜDAHALE GEREKİYORDU

Raporda, vardiya zabiti Murat Evciman'ın Tuğberk İmamoğlu'nun üzerlerine doğru geldiğini ve telsiz mutabakatına rağmen sancağa yöneldiğini ancak yaklaşık 0,5 mil mesafede fark ettiği belirtildi.

Bilirkişiye göre bu noktada çatışmayı önlemek amacıyla makinenin erken durdurulması veya tam tornistan yapılması yerine yalnızca rotanın iskele yönüne alınmaya devam edilmesi yeterli olmadı.

Raporda, hızın daha erken düşürülmemesi ve makinelerin zamanında durdurulmamasının çarpışmanın etkisini artırmış olabileceği değerlendirildi.

Bilirkişi, Alsu'nun kendi BMM'sinde yer alan köprüüstü vardiya düzenlemeleriyle kazadaki uygulama arasındaki farkın, gemi tarafındaki operasyonel ve sistemsel eksiklikleri ortaya koyduğunu belirtti.

TUĞBERK İMAMOĞLU GEMİSİNDEKİ KUSURLAR DA RAPORDA

Bilirkişi raporunda Tuğberk İmamoğlu isimli gemi açısından da çeşitli kusur ve ihlallere yer verildi.

Raporda, geminin AIS sisteminin kapalı, arızalı veya tam olarak çalışmıyor olması nedeniyle çevredeki gemiler ve VTS istasyonları açısından fark edilmesini zorlaştırdığı belirtildi. Bu nedenle Tuğberk İmamoğlu'nun Alsu tarafından ancak 1,8 mil mesafede radar ekosu olarak tespit edilebildiği ve erken uyarı ile güvenli geçiş planlamasının olumsuz etkilendiği ifade edildi.

Ayrıca iki gemi arasında yapılan telsiz görüşmesinde iskeleye doğru kaçınma yönünde mutabakat bulunduğu aktarılırken, Tuğberk İmamoğlu'nun son 0,5 mil içerisinde aniden sancağa sert dümen kırdığı belirtildi.

Bilirkişi, söz konusu manevranın Alsu'nun pruva hattının kesilmesine yol açtığını ve çarpışmanın meydana gelmesinde operasyonel bir kusur oluşturduğunu değerlendirdi.

Kazanın ardından içerisinde 10 mürettebatın bulunduğu Tuğberk İmamoğlu isimli gemiye yönelik arama çalışmalarının sürdüğü bildirildi.