B12’niz düşükse bu besinleri sofranızdan eksik etmeyin!
Genetik B12 eksikliği besinlerle düzelir mi? B12 hangi yiyeceklerde bulunur, iğne ne zaman gerekir? İşte bilinmesi gerekenler...
Okunma Süresi: 1 dakika 35 saniye
B12 eksikliği görüldüğünde akla ilk olarak et, balık, yumurta ve süt ürünleri gelebiliyor. Ancak eksikliğin nedeni beslenme yetersizliği değilse yalnızca B12 içeren gıdaları artırmak yeterli olmayabilir. Özellikle emilim sorunlarında uygulanacak tedavi, eksikliğin nedenine göre belirleniyor.
GENETİK B12 EKSİKLİĞİNDE BESİNLER YETERLİ OLUR MU?
B12’nin vücutta kullanılabilmesi için sindirim sisteminde özel bir emilim süreci gerekiyor. Besinlerdeki B12 mide asidiyle ayrılıyor, ardından intrinsik faktör adı verilen mide kaynaklı proteinle birleşerek emiliyor.
Bu mekanizmada kalıtsal veya başka nedenlere bağlı ciddi bir sorun varsa daha fazla B12 içeren yemek tüketmek tek başına yeterli olmayabilir. Otoimmün gastrit ve bazı kalıcı emilim problemlerinde uzun süreli, hatta yaşam boyu replasman gerekebilir.
| Eksikliğin nedeni | Beslenmenin rolü | Tedavi yaklaşımı |
|---|---|---|
| Yetersiz B12 alımı | B12 kaynaklarının artırılması destek olabilir | Doktor uygun görürse ağızdan takviye kullanılabilir |
| Emilim bozukluğu | Tek başına yeterli olmayabilir | Nedene göre B12 replasmanı gerekebilir |
| Otoimmün gastrit / intrinsik faktör sorunu | Besinlerden emilim yetersiz kalabilir | Kas içi B12 tedavisi gerekebilir |
| Bazı mide-bağırsak ameliyatları | Emilim kalıcı olarak azalabilir | Uzun süreli replasman gerekebilir |
Bu nedenle “B12’m düşükse sadece daha fazla et yerim” yaklaşımı herkes için geçerli değil. Özellikle tekrarlayan veya tedaviye rağmen düzelmeyen eksikliklerde altta yatan nedenin araştırılması gerekiyor.
B12’Yİ DESTEKLEYEN BESİNLER HANGİLERİ?
B12 doğal olarak ağırlıklı biçimde hayvansal kaynaklı gıdalarda bulunuyor. Et, balık, kümes hayvanları, yumurta, süt ve süt ürünleri günlük beslenmede B12 alımına katkı sağlayabiliyor.
Bitkisel gıdalarda doğal B12 bulunmadığı için vegan beslenen kişilerde B12 ile zenginleştirilmiş ürünler veya uygun takviyeler önem kazanabiliyor. Ürün seçerken B12 ile zenginleştirilip zenginleştirilmediğinin etiket üzerinden kontrol edilmesi gerekiyor.
Karaciğer ve bazı deniz ürünleri B12 açısından özellikle zengin kaynaklar arasında yer alıyor. Ancak yüksek B12 içeren tek bir gıdaya yönelmek yerine farklı kaynakları dengeli beslenme düzenine eklemek daha uygun bir yaklaşım.
B12 içeren pratik bir öğünde örneğin yumurta, yoğurt ve peynir birlikte kullanılabilir. Bir başka seçenekte ise balık, sebze ve yoğurtla dengeli bir ana öğün hazırlanabilir; ancak bu tür tarifler mevcut B12 eksikliğinin tıbbi tedavisi olarak görülmemeli.
