Elektrikli araç yangınına yerli battaniye çözümü
Türk mühendislerinin geliştirdiği yangın battaniyeleri, elektrikli araç yangınlarında alevlerin yayılmasını sınırlamak için kullanılıyor.
Okunma Süresi: 4 dakika 33 saniye
Türkiye'de elektrikli araç sayısı hızla artarken, batarya kaynaklı yangınlara karşı alınacak önlemler daha çok konuşuluyor. Teknopark Ankara'da çalışmalarını sürdüren Nivofire, itfaiyeler, kurumlar ve bireysel kullanıcılar için 3 farklı yangın battaniyesi modeli geliştirdi; ürünler yanan aracın üzerini kapatarak alevlerin çevreye yayılmasını sınırlıyor.
ELEKTRİKLİ ARAÇ YANGINLARI NEDEN FARKLI?
Elektrikli araç yangınları, klasik araç yangınlarından farklı bir müdahale süreci gerektiriyor. Batarya hücrelerinde başlayan yangın, kısa sürede diğer hücrelere geçebiliyor ve araçta yüksek sıcaklık oluşabiliyor.
Yakın zamanda Aydın'ın Söke ilçesinde yaşanan elektrikli araç yangını da bu alandaki güvenlik tedbirlerini yeniden tartışmaya açtı. Uzmanlar, batarya yangınlarında geleneksel söndürme yöntemlerinin her zaman yeterli kalmayabileceğini belirtiyor.
TÜRK MÜHENDİSLERDEN 3 FARKLI MODEL
Nivofire, elektrikli araç yangınlarına karşı itfaiyeciler, kurumsal kullanıcılar ve bireysel kullanıcılar için farklı battaniye modelleri üretti. Firma, Alpha, Beta, Omega ve diğer modellerle farklı kullanım ihtiyaçlarına yanıt veriyor.
Alpha modeli itfaiyeciler için hazırlandı ve tekrar kullanılabiliyor. Beta modeli uluslararası sertifikalı yapısıyla kurumlara sunuluyor. Omega ve diğer modeller ise apartman, site, otopark ve bireysel kullanıcıların alabileceği önlemler arasında yer alıyor.
TÜRKİYE'DE ELEKTRİKLİ ARAÇ SAYISI ARTIYOR
Nivofire Satış ve Pazarlama Müdürü Şemsettin Karasu, Türkiye'de elektrikli araç sayısının 2015 yılında 500 civarında olduğunu, bugün ise 500 bine yaklaştığını söyledi. Karasu, her ay ortalama 15 bin elektrikli aracın trafiğe çıktığını ifade etti.
Karasu, "Türkiye'deki elektrikli araç sayısının 2030 yılına kadar 1,5 milyon, 2035 yılına kadar ise 8 milyona kadar çıkması beklenmektedir" dedi. Bu artış, şarj alanları, kapalı otoparklar ve toplu yaşam alanları için yangın güvenliği başlığını daha görünür hale getiriyor.
ELEKTRİKLİ ARAÇLARDA YANGIN RİSKİ VE BATARYA TEHLİKESİ
Karasu, elektrikli araçların fosil yakıtlı araçlara göre daha az yangın riski taşıdığını, yanma ihtimalinin 20 ila 80 kat daha düşük olduğunu söyledi. Buna rağmen yangın çıktığında ortaya çıkan tablonun daha ağır olabileceğini belirtti.
Elektrikli araç yangınlarında asıl riskin termal kaçak olduğunu anlatan Karasu, batarya içindeki bir hücrenin yanmaya başlamasıyla yangının diğer hücrelere sıçrayabildiğini aktardı. Bu süreç, aracın tamamını etkileyen bir batarya yangınına dönüşebiliyor.
KAPALI OTOPARKLARDA SICAKLIK 2 BİN DERECEYİ AŞABİLİYOR
Karasu, fosil yakıtlı araç yangınlarında sıcaklığın ortalama 800 ile bin derece arasında seyrettiğini, elektrikli araçlarda ise açık alanda bin 500 dereceye, kapalı alanda 2 bin derecenin üzerine çıkabildiğini söyledi.
Makine Mühendisleri Odası'nın 2024 yılında yayımladığı rapora atıf yapan Karasu, kapalı otoparklardaki elektrikli araç yangınlarında sıcaklığın 2 bin 480 dereceye kadar çıkabildiğini belirtti. Demirin erime sıcaklığının bin 538 derece olduğunu hatırlatan Karasu, kapalı otoparkta kontrol altına alınmayan yangının binanın taşıyıcı yapısı için risk oluşturabileceğini söyledi.
JET ALEVLENME VE TOKSİK GAZ RİSKİ
Elektrikli araç yangınlarında alevlerin davranışı da müdahaleyi zorlaştırabiliyor. Karasu, yangın sırasında jet alevler meydana gelebildiğini ve bu alevlerin 3-4 metreye kadar uzayabildiğini ifade etti.
Bu durum, alevlerin yandaki araçlara ya da çevredeki alanlara kısa sürede yayılmasına neden olabiliyor. Karasu, elektrikli araç yangınlarında ortaya çıkan toksik gazların solunması halinde ölümcül sonuçlar doğurabileceğini de dile getirdi.
ŞARJ VE PARK SIRASINDAKİ YANGINLAR İÇİN UYARI
Karasu, elektrikli araç yangınlarının yaklaşık yarısının şarj ya da park sırasında yaşandığını söyledi. Bu nedenle şarj istasyonları, kapalı otoparklar, site garajları ve toplu kullanım alanları yangın güvenliği açısından dikkatle planlanması gereken yerler arasında bulunuyor.
Elektrikli araçların yaygınlaşmasıyla birlikte otopark yönetimleri ve tesis işletmeleri için yangına hazırlık konusu daha fazla önem kazanıyor. Yangın battaniyeleri de bu hazırlıkta kullanılabilecek ekipmanlar arasında gösteriliyor.
YANGIN BATTANİYESİ NASIL ÇALIŞIYOR?
Elektrikli araç yangın battaniyeleri, yüksek sıcaklığa dayanabilen özel tekstil kumaşlardan üretiliyor. Battaniye, yanan aracın üzerine serildiğinde yangının oksijenle temasını kesiyor.
Karasu, bu yöntemin alevlerin büyümesini ve çevreye sıçramasını sınırladığını söyledi. Aynı zamanda yüksek sıcaklık, duman ve toksik gaz yayılımının kontrol altına alınmasına yardımcı olduğunu ifade etti.
SERTİFİKALI ÜRÜN UYARISI
Karasu, elektrikli araç yangın battaniyelerinde ulusal ya da uluslararası sertifikanın aranması gerektiğini belirtti. Elektrikli araç yangın battaniyeleri için DIN SPEC 91489 standardının bulunduğunu söyledi.
Bu standarda göre üretilen battaniyelerin sertifikalı ürünler olduğunu anlatan Karasu, Avrupa Komisyonu'nun 2025 tarihli bir raporunda yangın battaniyesi kullanımının ilk sırada tavsiye edildiğini aktardı.
NİVOFİRE'IN MODEL SEÇENEKLERİ
Nivofire'ın geliştirdiği modeller, kullanım alanına göre ayrılıyor. Şemsettin Karasu, itfaiyecilere, kurumlara ve bireysel kullanıcılara dönük farklı ürün seçenekleri bulunduğunu anlattı.
Karasu, Alpha modelinin itfaiyeciler için üretildiğini ve defalarca kullanılabildiğini söyledi. Beta modelinin uluslararası sertifikalı olduğunu, Omega ve diğer modellerin ise apartman ve site sakinleri tarafından tercih edildiğini belirtti.
| Model | Kullanıcı grubu | Özellik |
|---|---|---|
| Alpha | İtfaiyeciler | Tekrar kullanılabilir yapı |
| Beta | Kurumsal kullanıcılar | Uluslararası sertifikalı ürün |
| Omega ve diğer modeller | Bireysel kullanıcılar | Apartman, site ve otopark kullanımı |
Modeller, yangına müdahale edecek ekibin deneyimi ve kullanım alanına göre farklılaşıyor. İtfaiye ekipleri için dayanım ve tekrar kullanım öne alınırken, kurumlar ve bireysel kullanıcılar için erişilebilir kullanım tercih ediliyor.
Bireysel kullanımda battaniyenin doğru yerde bulundurulması ve kullanıcıların temel uygulamayı bilmesi gerekiyor. Bu nedenle apartman, site ve otopark yönetimlerinin ürün seçimi kadar eğitim ve yerleşim planına da dikkat etmesi bekleniyor.
TEKNOPARK ANKARA'DA GELİŞTİRİLEN ÇÖZÜMLER
Karasu, Nivofire'ın Teknopark Ankara'da yer aldığını ve elektrikli araç yangınları ile batarya yangınları üzerine teknoloji çalışmaları yürüttüğünü söyledi. Firma bünyesinde patent ve faydalı model çalışmaları da yapılıyor.
Karasu, Nivofire'ın Türkiye'de DIN SPEC 91489 sertifikalı elektrikli araç yangın battaniyesi ürettiğini belirterek firmanın bu alanda yerli üretim yaptığını ifade etti. Şirket, ürünlerini tatbikatlar ve gerçek olaylar üzerinden test ettiğini açıklıyor.
7 OLAYDA KULLANILDIĞI AÇIKLANDI
Karasu, Nivofire yangın battaniyelerinin Türkiye'nin farklı illerinde 10'dan fazla tatbikatta kullanıldığını söyledi. Ağustos ayında Aydın'da meydana gelen olay dahil 7 farklı olayda bu battaniyelerin kullanıldığını belirtti.
Karasu, bu kullanımların ardından battaniyelerin sahadaki etkisinin görüldüğünü ifade etti. Ürünlerin gerçek olaylarda kullanılması, elektrikli araç yangınlarına müdahale hazırlığı açısından takip edilen başlıklardan biri oldu.
BATTANİYE 30 SANİYEDEN KISA SÜREDE ÖRTÜLEBİLİYOR
Karasu, elektrikli araç yangın battaniyelerinin iki kişi tarafından 30 saniyeden kısa sürede aracın üzerine örtülebildiğini söyledi. Battaniyelerin kenarlarında tutma sapları bulunduğunu anlattı.
Karasu, "2 kişi, 30 saniyeden az sürede bu battaniyeyi açarak rahatlıkla araçların üzerini örtebilmektedir. Oksijenle temasını keserek yangının büyümesini, toksik gazların ortaya çıkmasını, yüksek sıcaklıklara maruziyetin önüne geçmektedir" dedi.
