Ankara Üniversitesi'nden yeni keşif: İnkaya Mağarası'nda dev kütle

Ankara Üniversitesi’nin yürüttüğü çalışmalar, Çanakkale’nin Çan ilçesindeki 86 bin yıllık İnkaya Mağarası’nda dikkat çekici bir bulguyu ortaya çıkardı. Termal dron analizlerinde, mağaranın oluşumunda da rol oynayan 130 metre uzunluğunda ve 30 metre genişliğinde bir çakmaktaşı kütlesi belirlendi.

ANKARA ÜNİVERSİTESİ'NİN ÇALIŞMALARI YENİ BULGUYU ORTAYA ÇIKARDI

Bahadırlı Köyü sınırlarında bulunan İnkaya Mağarası, 2016 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Antropoloji Bölümü Paleoantropoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Özer başkanlığındaki yüzey araştırmaları sırasında keşfedildi.

Anadolu ile Balkanlar arasındaki Paleolitik Çağ insanlarının olası hareketlerine ilişkin önemli veriler barındıran mağarada, 2017-2020 yılları arasında Çanakkale Troya Müze Müdürlüğü başkanlığında uluslararası bir ekiple dönemsel kazılar gerçekleştirildi.

Kazı çalışmaları 2021 yılından itibaren Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı statüsüne alınırken, Ankara Üniversitesi’nin de aralarında bulunduğu kurumların desteğiyle çalışmalar sürdürülüyor.

MAĞARANIN ALTINDA 130 METRELİK KÜTLE

Kazının bu yılki çalışmalarında termal dron teknolojisinden de yararlanıldı. Yoğun bitki örtüsü nedeniyle yüzeyde doğrudan görülmesi güç olan kayalıkların sınırlarını belirlemek amacıyla yapılan analizlerde, mağaranın bulunduğu kayalık alanın en az 130 metre uzunluğunda ve yaklaşık 30 metre genişliğinde olduğu tespit edildi.

Kazı Başkanı Prof. Dr. İsmail Özer, termal dronlarla toprak altında yaklaşık 1-2 metreye kadar ulaşan ısı farklılıklarının incelendiğini belirtti. Analizlerin, kayalık kütlenin yüzeyde görünen bölümden daha geniş bir alana yayıldığına işaret ettiğini aktardı.

PALEOLİTİK ÇAĞ İNSANLARI İÇİN HAM MADDEYDİ

Tespit edilen kütlenin en önemli özelliğinin çakmaktaşından oluşması olduğu belirtildi. Prof. Dr. Özer, söz konusu oluşumun dünyadaki nadir örneklerden biri olduğunu ifade etti.

Çakmaktaşı kütlesinin, Paleolitik Çağ insanları tarafından doğrudan ham madde kaynağı olarak kullanıldığı değerlendiriliyor. Mağaranın da bu kayalık oluşumun bir parçası olması, dönemin insanlarının ihtiyaç duydukları taş malzemeye yaşam alanlarının hemen yakınında ulaşabildiğini gösteriyor.

Özer, İnkaya sakinlerinin kayalıklardan parçalar kopararak günlük ihtiyaçları için yontma taş aletler ürettiğini, bazı durumlarda ise büyük taş çekirdeklerini çok az kullandıktan sonra bıraktıklarını belirtti.

JEOTERMAL KAYNAKLAR MAĞARANIN TERCİH EDİLMESİNDE ETKİLİ OLDU

İnkaya Mağarası’nın Paleolitik Çağ insanları tarafından tercih edilmesinde yalnızca ham madde kaynaklarının değil, jeotermal kaynakların da etkili olmuş olabileceği değerlendiriliyor.

Prof. Dr. Özer’e göre bölgede insanların yaşadığı dönemde yakınlarda sıcak su kaynağının bulunması, mikroorganizmaların yaşayabileceği ve çoğalabileceği bir ortam oluşturmuş olabilir. Bu durumun, buzul dönemindeki insanlar için daha elverişli bir mikroklima sağlamış olabileceği ifade edildi.

Bununla birlikte aynı jeotermal koşulların organik kalıntıların zaman içerisinde parçalanmasına ve günümüze ulaşmamasına neden olmuş olabileceği belirtiliyor.

KAZININ 10'UNCU YILINDA KAPSAMLI ÇALIŞMA HAZIRLANIYOR

İnkaya Mağarası’ndaki kazılar bu yıl 10’uncu sezonuna ulaştı. Ankara Üniversitesi öncülüğündeki ekip, kazı çalışmalarının ilk yılından itibaren elde edilen bulgularla Çanakkale’de daha önce gerçekleştirilen yedi yıllık yüzey araştırmalarından elde edilen verileri bir araya getirerek kapsamlı bir monograf hazırlamayı planlıyor.

Prof. Dr. Özer, söz konusu çalışmanın önümüzdeki yıl yayımlanmasının planlandığını açıkladı.