Antik Roma’da saçlar için fare dışkısı ve sinek kafası kullanılıyordu
Antik Roma’da güzel saçlara kavuşmak kolay değildi. Gübreden sinek kafasına kadar birçok şaşırtıcı malzeme, saç bakımı için kullanılıyordu.
ROMALILARIN SAÇ BAKIMI RİTÜELLERİ
Günümüzde saç bakımı; bitki özleri, vitaminler ve modern bilimle desteklenmiş ürünlerle yapılırken, Antik Roma’da güzellik, oldukça farklı yollarla aranıyordu. Saçların güçlü, parlak ve hacimli görünmesi Romalılar için hem sosyal bir prestij hem de kişisel bir estetik idealiydi. Ancak bu hedefe ulaşmak için kullanılan yöntemler bugün oldukça uç ve şaşırtıcı görünüyor.
KOYUN GÜBRESİNDEN SİNEK KAFASINA UZANAN TARİFLER
Ünlü doğa bilimci Plinius’un aktardığına göre, saç dökülmesini önlemek ya da kepeği azaltmak için yanmış koyun gübresi külü, bal, mersin yağı gibi karışımlar önerilirdi. Bu karışımlar saç derisine sürülerek hem besleyici hem de temizleyici etki yaratması umulurdu.
Bazı reçetelerde ise daha uç örnekler var: fare dışkısı, sinek başları ve hatta kurutulmuş hayvan karaciğeri gibi maddeler, saç gürleştirici olarak düşünülürdü. Antik dönem hekimleri, bu tür “organik” maddelerin doğanın şifasını taşıdığına inanırdı.
SAÇ RENGİNE GÖRE KÜLTÜREL ALGILAR
Antik Roma’da saç rengi de statüyle doğrudan ilişkilendirilirdi. Sarı saçlar özellikle imrenilirdi ve bu yüzden saç rengini açmak için kireç taşı, odun külü ve keçi sütü gibi karışımlar kullanılırdı. Kızıl ya da koyu saçlar daha alt sınıfla ilişkilendirilirdi. Sarı saç modasını takip eden kadınlar zaman zaman saçlarını perukla ya da boyayla aydınlatırdı.
ŞAMPUAN YERİNE SABUNSU KARIŞIMLAR
Antik Roma’da bugünkü anlamda şampuan yoktu. Temizlik için kullanılan sabunsu maddeler arasında hayvansal yağ ile odun külünün karıştırılmasıyla elde edilen sabun benzeri maddeler yer alıyordu. Bu karışımlar saçta arınma sağlasa da sert yapıları nedeniyle saç yapısını zedeleyebiliyordu. Bu yüzden uygulama sonrası bal ya da zeytinyağı ile saç yumuşatılırdı.
BERBERLER VE KÖLELER: BAKIM BİR STATÜ MESELESİYDİ
Saç bakımı genellikle evlerde köleler tarafından yapılırdı. Zengin aileler, evlerinde “tonsor” adı verilen özel berber kölelere sahipti. Bu kişiler yalnızca saç kesmekle kalmaz, bakım kürlerini hazırlar, uygulama yapar, bazen saç boyama işlemlerini dahi gerçekleştirirdi.
Halktan kişiler ise halk berberlerine giderek saçlarını kestirir ve yağlar satın alırdı. Temizlik, dönemin inanışlarına göre yalnızca estetik değil aynı zamanda ahlaki bir disiplinin de parçasıydı.