Ziya Gökalp’ın 150. yılında Türk dünyası Ankara’da buluştu

Ziya Gökalp’ın doğumunun 150. yılı dolayısıyla Ankara’da 8 Nisan 2026’da kapsamlı bir anma ve tanıtım programı gerçekleştirildi. Türk Dil Kurumu ev sahipliğinde Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yerleşkesi’nde düzenlenen etkinlikte eser tanıtımı, sergi açılışı ve panel yapıldı; programa Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ile Türk dünyasından çok sayıda davetli katıldı.

ZİYA GÖKALP’IN 150. YILI İÇİN ANKARA’DA ÖZEL PROGRAM DÜZENLENDİ

Türk düşünce hayatının ve modern Türk sosyolojisinin öncü isimlerinden Ziya Gökalp, doğumunun 150. yıl dönümünde Ankara’da düzenlenen özel programla anıldı. Türk Dil Kurumu tarafından organize edilen “Ziya Gökalp’tan Türk Dünyasına: Türkleşmek İslamlaşmak Muasırlaşmak Eser Tanıtım Toplantısı ve Paneli”, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yerleşkesi’nde geniş katılımla gerçekleştirildi. Program, Türk dünyasıyla kültürel bağların güçlendirilmesi açısından dikkat çeken bir buluşma oldu.

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANI MEHMET NURİ ERSOY ÖNEMLİ MESAJLAR VERDİ

Programa katılan Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, konuşmasında Ziya Gökalp’ın Cumhuriyet dönemi Türk düşünce hayatındaki belirleyici rolüne dikkat çekti. Ersoy, “Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak” anlayışının modern Türkiye’nin fikrî temelleri arasında yer aldığını vurguladı. Eserin Türkçenin beş ayrı lehçesinde yayıma hazırlanmasının, İstanbul’dan Astana’ya, Bakü’den Bişkek’e uzanan geniş coğrafyada fikir ve duygu birliğini güçlendireceğini belirten Ersoy, bu çalışmanın Türk dünyası için kültürel bir köprü niteliği taşıdığını ifade etti.

TÜRK DEVLETLERİ ARASINDA KÜLTÜREL BAĞLAR VURGULANDI

Bakan Ersoy, Türk devletleri arasındaki ilişkilerin yalnızca siyasi ve ekonomik alanlarla sınırlı kalmaması gerektiğini, dilin, kültürün ve ortak tarihî değerlerin korunmasının gelecek nesiller açısından belirleyici olduğunu söyledi. Gökalp’ın düşünce dünyasının yeniden farklı lehçeler üzerinden Türk milletine ulaştırılmasının, ortak kültürel havzayı güçlendireceğini belirten Ersoy, projede emeği geçen akademisyenlere ve bilim insanlarına teşekkür etti.

DERYA ÖRS VE OSMAN MERT’TEN GÖKALP’IN MİRASI VURGUSU

Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı BE Prof. Dr. Derya Örs de konuşmasında Ziya Gökalp’ın yalnızca bir sosyolog değil, aynı zamanda modern Türk kimliğinin düşünsel ve felsefi temelini kuran önemli bir fikir insanı olduğunu söyledi. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Gökalp için kullandığı “fikirlerimin babası” ifadesini hatırlatan Örs, tanıtımı yapılan eserin milli kimliği koruyarak çağdaş medeniyet seviyesine ulaşma arayışında önemli bir rehber niteliği taşıdığını belirtti.

Türk Dil Kurumu Başkanı Prof. Dr. Osman Mert ise Gökalp’ın “Türkleşmek İslamlaşmak Muasırlaşmak” adlı eserinin beş bağımsız Türk devletinin diline aktarılmasının sıradan bir çeviri çalışması olmadığını vurguladı. Mert, bu projenin Bakü’den Aşkabat’a, Taşkent’ten Astana ve Bişkek’e uzanan ortak kültür coğrafyasında bilimsel dil ve ortak fikir zemini kurma hedefi taşıdığını kaydetti.

ESER BEŞ TÜRK DEVLETİNİN DİLİNE AKTARILDI

Programın tanıtım bölümünde, Ziya Gökalp’ın söz konusu eserinin Türk Dil Kurumu tarafından Azerbaycan Türkçesi, Kazak Türkçesi, Kırgız Türkçesi, Özbek Türkçesi ve diğer ilgili lehçelerde yayımlanmasına ilişkin proje kamuoyuna sunuldu. Editörlüğünü Türk Dil Kurumu Bilim Kurulu üyeleri Prof. Dr. Veli Savaş Yelok ile Dr. Öğr. Üyesi İbrahim Atabey’in üstlendiği çalışmanın hazırlık süreci ve lehçeler arası bilimsel işlevi katılımcılarla paylaşıldı.

Tanıtımın ardından Özbek Türkçesine aktaran Prof. Dr. Zaynabidin Abdirashidov’a, Azerbaycan Türkçesine aktaran Dr. Öğr. Üyesi İlahə Qurbanlı’ya, Kırgız Türkçesine aktaran Dr. Kaliya Kulaliyeva’ya ve Kazak Türkçesine aktaran Bekzat Bekbolat’a teşekkür belgeleri verildi.

ZİYA GÖKALP SERGİSİ DE AÇILDI

Etkinlik kapsamında, TÜRKSOY ve Türk Tarih ve Kültür Vakfı iş birliğiyle hazırlanan “Doğumunun 150. Yılında Ziya Gökalp Sergisi”nin açılışı da yapıldı. Sergi açılışı, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yanı sıra Yüksek Kurum Başkanı Derya Örs, Türk Dil Kurumu Başkanı Osman Mert, TÜRKSOY Genel Sekreter Vekili Sayit Yusuf ve TÜRKTAV Yönetim Kurulu Başkanı Nizamettin Aykurt’un katılımıyla gerçekleştirildi. Protokol üyeleri, Gökalp’ın hayatını, eserlerini ve düşünce mirasını yansıtan sergiyi gezerek yürütülen çalışmalar hakkında bilgi aldı.

PANELDE ZİYA GÖKALP’IN FİKİR DÜNYASI DEĞERLENDİRİLDİ

Program, “Ziya Gökalp’tan Türk Dünyasına: Türkleşmek İslamlaşmak Muasırlaşmak” başlıklı panelle devam etti. Panelin moderatörlüğünü Türk Dil Kurumu Bilim Kurulu Üyesi ve Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Veli Savaş Yelok üstlendi. Oturumda Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ali Osman Gündoğan ile Ondokuz Mayıs Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Murat Şahin konuşmacı olarak yer aldı. Gökalp’ın fikir dünyasının akademik bakışla ele alındığı panel, teşekkür belgelerinin takdim edilmesiyle sona erdi.

ANKARA’DAKİ BULUŞMA TÜRK DÜNYASI İÇİN ÖNEMLİ MESAJLAR VERDİ

Geniş katılımla tamamlanan program, Ziya Gökalp’ın düşünce mirasının yeniden değerlendirilmesine ve Türk dünyasının ortak kültürel hafızasının güçlendirilmesine katkı sağlayan önemli bir organizasyon olarak öne çıktı. Ankara’da gerçekleştirilen buluşma, ortak dil, kültür ve tarih etrafında şekillenen iş birliğinin akademik ve kültürel düzeyde derinleştiğini bir kez daha gösterdi.