ABD'de Demokratların Zaferi Türkiye ve İsrail'i nasıl etkileyecek?

ABD'de gerçekleşen ara seçimlerin ardından Kongre'de değişen siyasi tablo, Orta Doğu'da ve Ankara-Washington hattında yeni denklemlerin kurulmasına neden oluyor. İstanPol Dış Politika Koordinatörü Riccardo Gasco ve Ortadoğu Uzmanı Doç. Dr. Selim Öztürk, seçim sonuçlarının Türkiye'nin F-35 taleplerinden İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bölgedeki savaş stratejilerine kadar yaratacağı jeopolitik sarsıntıları kapsamlı bir şekilde değerlendirdi.

ABD'de Demokratların Kongre'nin önemli bir bölümünde kontrolü ele geçirmesi, uluslararası siyaset arenasında sismik etkiler yaratmaya aday görünüyor. İstanPol Dış Politika Koordinatörü Riccardo Gasco ve Doç. Dr. Selim Öztürk tarafından yapılan değerlendirmeler, bu siyasi değişimin öncelikli test alanlarının Türkiye ile savunma anlaşmaları ve İsrail'in İran'a yönelik potansiyel hamleleri olacağını ortaya koyuyor.

ANKARA İÇİN ZORLU KONGRE: İLK TEST F-35 VE S-400

İstanPol Koordinatörü Riccardo Gasco, seçim zaferinin ardından Türkiye'yi daha zorlu bir Kongre sürecinin beklediğini belirtti. İki ülke arasında çıkarların örtüştüğü alanlarda Başkan Donald Trump ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın iş birliğine devam edeceğini öngören İtalyan Uzman Gasco, sürecin "daha fazla sürtüşme ve daha sert pazarlık" getireceğini ifade etti.

Gasco'nun X'teki analizine göre, ilk büyük test savunma sanayii anlaşmalarında yaşanacak. Türkiye'nin F-35 savaş uçakları programına geri dönüşü ve Rus S-400 hava savunma sistemiyle bağlantılı yaptırımların hafifletilmesi talepleri, Demokratların liderliğindeki Kongre tarafından çok daha sıkı şartlara bağlanacak. Trump'ın desteğinin tek başına mevcut yasal kısıtlamaları kaldırmaya yetmeyeceğini belirten Gasco, Ankara'nın siyasi tutumlarının, Rusya ile ilişkilerinin, İsrail, Yunanistan ve Kıbrıs politikalarının Kongre'de daha fazla mercek altına alınacağını vurguladı.

TAM BİR KOPUŞ BEKLENMİYOR

Artan Kongre baskısına rağmen, Türk-Amerikan ilişkilerinde tam bir kopuş beklenmiyor. Türkiye'nin NATO içindeki rolü ile Ukrayna, Suriye ve Orta Doğu'daki nüfuzunun, Washington'a iş birliğini sürdürmek için yeterli sebebi sunduğu ifade ediliyor. Ancak yeni dönemin en belirgin farkının, Erdoğan ve Trump arasındaki "kişisel anlaşmaların resmi politikaya dönüşmesindeki zorluklar" olacağı değerlendiriliyor. Yönü görmek adına, silah satışları ve yaptırımların hafifletilmesi süreçlerinin 2027 yılında göreve başlayacak yeni Kongre ile birlikte izlenmesi gerektiği vurgulanıyor.

NETANYAHU'NUN SAVAŞI GENİŞLETME STRATEJİSİ

Kongre'deki değişimden etkilenecek bir diğer kritik aktör ise İsrail. Doç. Dr. Selim Öztürk, ABD iç siyasetindeki belirsizliklerin Binyamin Netanyahu'yu radikal kararlara itebileceği uyarısında bulundu. 

Ankara Masası'na özel konuşarak; Netanyahu'nun siyasi ömrünü uzatabilmek için "savaşı genişletmekten" başka seçeneği kalmadığını belirten Öztürk, İsrail hükümetinin Trump'ın da kışkırtmalarıyla İran'ın nükleer tesislerine yönelik bir saldırı veya bölgesel bir Olağanüstü Hal (OHAL) durumu yaratarak, iç siyasetteki hükümet kurma ve seçim süreçlerini ertelemeyi planlayabileceğini ifade etti.

Ancak Öztürk, bu stratejinin risklerine de değinerek, Trump'ın seçimleri tamamen kaybetmesi veya gücünün azalması durumunda Netanyahu'nun uluslararası arenada yalnız kalacağını kaydetti.