Altıncı his mi, beynin oyunu mu? “Biri bana bakıyor” hissi bakın nereden geliyormuş!
Birinin size baktığını neden hissedersiniz? Beynin dikkat ve çevresel ipuçlarını işleyerek bu hissi nasıl oluşturduğunu mercek altına aldık. İşte detaylar...
Okunma Süresi: 1 dakika 15 saniye
Hiç kalabalık bir ortamda aniden birinin size baktığını düşünüp başınızı çevirdiğinizde göz göze geldiniz mi? Bu deneyim, birçok kişide “Bakışı hissettim” düşüncesini oluşturuyor. Peki beynimiz gerçekten uzaktaki bir bakışı algılayabiliyor mu?
BEYİN ÇEVREYİ SANİYELER İÇİNDE TARAYABİLİYOR
Birinin size baktığını doğrudan ve görsel bilgi olmadan hissettiğimizi gösteren kesin bir mekanizma bulunmuyor. Ancak beynimiz çevredeki sosyal ipuçlarını sürekli işliyor.
Başın veya vücudun yönü, görüş alanının kenarındaki hareketler ve çevredeki küçük değişiklikler bilinçli farkındalık oluşmadan değerlendirilebiliyor. Sonuçta bunu “Biri bana bakıyor” şeklinde algılayabiliyoruz.
Özellikle görüş alanının kenarında meydana gelen hareketler dikkat sistemimizi harekete geçirebiliyor. Yanımızdaki kişinin başını çevirmesi gibi küçük bir değişiklik, doğrudan bakmasak bile fark edilebiliyor.
Arkamızdaki birinin bakışını hissettiğimizi düşündüğümüzde ise beynin tahmin mekanizması daha fazla devreye girebiliyor. Sesler, hareketler ve ortam hakkındaki beklentiler birlikte değerlendirilebiliyor.
DOĞRU TAHMİNLERİ NEDEN DAHA ÇOK HATIRLIYORUZ?
Birinin bize baktığını düşünüp döndüğümüzde gerçekten göz göze gelmemiz, bu hissin olağanüstü olduğu düşüncesini güçlendirebiliyor. Ancak seçici dikkat burada etkili olabiliyor.
Doğru çıkan tahminler hafızada daha kolay yer ederken, kimsenin bakmadığı ve yanıldığımız anları çoğu zaman önemsemiyoruz. Böylece başarı oranımızı olduğundan yüksek algılayabiliyoruz.
İnsanların bakışlara duyarlı olması da şaşırtıcı değil. Gözlerin yönü, yüz ifadeleri ve vücut pozisyonu sosyal iletişim açısından önemli bilgiler taşıdığı için beyin bunlara hızlıca tepki verebiliyor.
Stresli veya tetikte olunan anlarda çevredeki sosyal sinyallere verilen dikkat de artabiliyor. Bu durum bazı belirsiz hareketlerin kişiye yönelikmiş gibi yorumlanmasını kolaylaştırabiliyor.
