Piyasa bozucu eylemler Ankara'nın yakın takibinde

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, katıldığı canlı yayında finansal piyasalarda son dönemde yaşanan hareketliliğe ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Şimşek, Ankara'daki Finansal İstikrar Komitesi toplantısında piyasalardaki gelişmelerin ele alındığını belirterek, yaşanan sorunların fon piyasasının tamamına yayılmış bir yapısal problem olmadığını söyledi.

Şimşek, Türkiye'de toplam 2 bin 38 fon bulunduğunu, son gelişmeler kapsamında ise 131 fon için işlem yapıldığını belirtti. SPK'nın, 7 portföy yönetim şirketinin bazı fonlarını tasfiye sürecine aldığını aktaran Şimşek, sorunun belirli fonlarda yoğunlaşan kredi ve likidite problemlerinden kaynaklandığını ifade etti. SPK, 17 Eylül'de aldığı kararla söz konusu 7 portföy yönetim şirketinin TEFAS'ta işlem gören fonlarına ilişkin çeşitli tedbirler açıklamıştı.

SPK TEDBİRLERİ VE TASFİYE SÜRECİ

Şimşek, serbest fonların nitelikli yatırımcıların işlem yaptığı ve diğer fon türlerine kıyasla daha esnek kurallara tabi bir alan olduğunu belirterek, bu alandaki düzenlemelerin güçlendirildiğini söyledi. Ağustos sonunda yayımlanan rehberle serbest fonlara yönelik kuralların sıkılaştırıldığını aktaran Şimşek, teminat yapısının da güçlendirildiğini kaydetti. SPK tarafından başlatılan tasfiye sürecine ilişkin yeni uygulama esasları da 18 Eylül'de açıklandı. Buna göre 7 portföy yönetim şirketinin tasfiye edilen 131 yatırım fonuyla ilgili süreçlerinde Türkiye İş Bankası ve Ziraat Bankası görevlendirildi.

Şimşek, sınırlı sayıdaki fonda piyasa bozucu eylemler tespit edildiğini belirterek, bu konuda gerekli işlemlerin yapıldığını söyledi. Sürecin bundan sonraki bölümünün adli makamların görev alanına girebileceğini ifade eden Şimşek, kurallara aykırı hareket edenler hakkında gerekli işlemlerin sürdürüleceğini dile getirdi.

PİYASALARDA SİSTEMİK RİSK BULUNMADIĞI AÇIKLANDI

Finansal İstikrar Komitesi'nin 17 Eylül'deki toplantısının ardından yapılan açıklamada da Borsa İstanbul ve sermaye piyasalarının işleyişine ilişkin temel veya yapısal bir risk bulunmadığı bildirildi. Komite, hareketliliğin belirli sayıdaki fonlarda yaşanan kredi ve likidite sorunlarından kaynaklandığını ve sorunun fon piyasasının belirli bir bölümünde yoğunlaştığını açıkladı.

Şimşek, alınan tedbirlerin temel amacının riskin diğer alanlara yayılmasını engellemek olduğunu belirterek, likidite koşullarının yakından takip edildiğini söyledi. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının gerekli likiditeyi sağlayacağını açıklaması ve diğer kurumların aldığı tedbirlerle sürecin yönetildiğini ifade etti.

BANKA DIŞI FİNANSA DAHA SIKI DENETİM

Banka dışı finans sektörünün son yıllarda hızlı büyüdüğüne dikkat çeken Şimşek, tasarruf finansman şirketleri açısından daha sıkı kurallara ihtiyaç bulunduğunu söyledi. Bu alanda Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumunun yetkili olduğunu belirten Şimşek, büyüyen finansal alanların daha yakından izlenmesi gerektiğini ifade etti.

Katılımevim ve Birevim gibi tasarruf finansman şirketlerinde yer alan katılımcıların profesyonel yatırımcı kategorisinde bulunmadığını belirten Şimşek, bu kesimin haklarının korunmasına yönelik gerekli adımların atılacağını söyledi. Emlak Katılım tarafından başlatılan sürecin de katılımcıların haklarının korunmasına yönelik olduğunu aktardı.

FİNANSAL OKURYAZARLIK VURGUSU

Şimşek, yatırımcıların kendi tercihlerine saygı duyduklarını ancak finansal okuryazarlığın geliştirilmesini önemli gördüklerini belirtti. SPK'nın finansal okuryazarlık konusunda kapsamlı bir platforma sahip olduğunu ifade eden Şimşek, Milli Eğitim Bakanlığı ile yürütülen çalışmalar sayesinde milyonlarca kişiye ulaşılmasının hedeflendiğini söyledi.

Bakan Şimşek, yatırım kararlarında finansal okuryazarlığın önemine dikkat çekerek bu alandaki çalışmaların sürdürüleceğini belirtti.

ENFLASYON VE ENERJİ FİYATLARI

Ekonominin genel görünümüne ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Şimşek, küresel çatışmaların enerji fiyatları üzerinden Türkiye ekonomisini etkilediğini söyledi. Petrol fiyatlarının önceki OVP varsayımındaki 65 dolar seviyesinin üzerine çıkarak ortalama 90 dolar civarına geldiğini belirten Şimşek, enerji maliyetlerindeki yükselişin enflasyon ve cari açık üzerinde baskı oluşturduğunu ifade etti.

Şimşek, eşel mobil uygulaması kapsamında özellikle motorinde yıl sonuna kadar kısmi sübvansiyonun sürdürüleceğini açıkladı. Uygulama nedeniyle yaklaşık 400 milyar liralık gelirden vazgeçildiğini belirten Şimşek, bunun bütçe dengeleri üzerinde maliyet oluşturmasına rağmen küresel ve bölgesel şokların vatandaş üzerindeki etkisini sınırlamak amacıyla uygulandığını söyledi.

2027 BÜTÇESİNDE SAVUNMA VE SOSYAL KONUT ÖNCELİĞİ

2027 yılı bütçesine ilişkin de bilgi veren Şimşek, savunma harcamalarının yüzde 229 artırılmasının planlandığını belirtti. Şimşek, değişen küresel güvenlik koşulları nedeniyle savunmanın bütçede öncelikli alanlardan biri haline geldiğini ifade ederken, sosyal konut, sulama, içme suyu ve sanayi altyapısına yönelik yatırımların da bütçede yer alacağını söyledi.

750 bin sosyal konut projesinin bütçeden destekleneceğini belirten Şimşek, sosyal konut bütçesinin yüzde 150 artırılacağını kaydetti. Petrol fiyatlarının gelecek yıl 76-77 dolar seviyelerine gerilemesi halinde ise eşel mobil uygulamasına ihtiyaç kalmayabileceğini ifade etti.